Elaine Mitchener zingt vrij als de vogel die de mens van oorsprong is

In dit artikel:

De Brits-Caraïbische zangeres en performancekunstenaar Elaine Mitchener laat zien hoeveel expressieve mogelijkheden de menselijke stem heeft zodra die zich losmaakt van klassieke zangregels en genregrenzen. Waar veel musici hun muzikaliteit via een instrument of technische voorschriften kanaliseren, gebruikt Mitchener haar hele lichaam en stem als instrument.

Op haar album *Solo Throat* zingt, fluistert, gilt, kreunt, stottert en improviseert ze. Haar klassieke opleiding vormt daarbij geen beperking: ze combineert vrije improvisatie met hedendaagse muziek, muziektheater, performancekunst en jazz. De pure klank staat steeds centraal, ook in interdisciplinaire projecten zoals *Sweet Tooth*, over de slavernij in de Britse suikerindustrie.

Mitchener bouwt voort op een traditie van uitzonderlijke stemkunstenaars, onder wie Maria Callas, Gerhard Stolze, Cathy Berberian, Janis Joplin en de Nederlandse Greetje Bijma. Net als zij doorbreekt ze de esthetische normen die in de ernstige muziek vaak leiden tot beheerste, ‘mooie’ zang. Volgens de auteur maakt juist die ongefilterde expressie ruimte voor persoonlijke emoties, geschiedenis, trauma en verbeelding.

In februari 2027 treedt Mitchener in Amsterdam op met het New European Ensemble. Het programma omvat werken van onder anderen Njabolo Phungula, Goebaidoelina, Julius Eastman en Salvatore Sciarrino en draait om klankvisioenen en mystieke ervaringen. Haar optreden laat volgens de auteur horen welke nieuwe werelden ontstaan wanneer een musicus zijn eigen stem volledig als instrument durft te gebruiken.