Eilandkwelders Waddenzee kwetsbaar, vasteland houdt stand

In dit artikel:

23 april 2026 — Onderzoekers van Wageningen Marine Research onderzochten in de Waddenzee welke kwelders kunnen meegroeien met de stijgende zeespiegel en waar risico’s ontstaan. Kwelders kunnen door opslibbing aan hoogte winnen, maar dat hangt sterk af van de locatie en de hoeveelheid aangevoerd sediment.

De studie laat zien dat vaste-landkwelders doorgaans goed meekomen: zij akkumuleren sediment met ongeveer 11–17 mm per jaar, ruim meer dan de huidige zeespiegelstijging van circa 2–3 mm per jaar. Eilandkwelders doen dat veel minder (circa 1–5 mm per jaar) en lopen daardoor meer risico op achteruitgang. Vooral de kwelder bij Oost‑Ameland is kwetsbaar, mede door bodemdaling als gevolg van gaswinning.

Vegetatie blijkt verrassend veerkrachtig en houdt zich nog redelijk staande ondanks verslechterende condities, maar fragmentatie en slechte drainage kunnen tot kantelpunten leiden waarbij kwelders plotseling afkalven en veranderen in kaal wad. Om deze risico’s te verkleinen adviseren de onderzoekers gedifferentieerd beheer: begrazing beperken op plekken met lage opslibbing, slechte drainage of bodemdaling, en juist variatie in begrazingsdruk toepassen om biodiversiteit en veerkracht te bevorderen. Voor de eilandkwelders wordt daarnaast het stimuleren van extra sedimentaanvoer aanbevolen.

Extra context: kwelders spelen een belangrijke rol als buffer tegen kustafslag, als habitat voor vogels en als koolstofopslag; het behoud ervan heeft dus zowel ecologische als beschermende waarde voor de kustzones.