Eigen risico stijgt naar 520 euro, plusje in koopkracht bijna verdwenen

In dit artikel:

D66, VVD en CDA hebben besloten de bevriezing van het eigen risico in de zorg te stoppen en een eenmalige verhoging van 60 euro in te voeren. Volgens doorrekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) leidt dat ertoe dat het eigen risico de komende jaren verder oploopt: waar het de afgelopen jaren rond de 385 euro lag, komt het in 2030 uit op ongeveer 520 euro. Dat is hoger dan de 460 euro in 2027 die de partijen in hun akkoord verwachtten.

De combinatie van deze maatregel en de zogenoemde ‘NAVO-taks’ — het niet indexeren van schijfgrenzen, waardoor inkomens sneller in hogere belastingschijven vallen — knabbelt flink aan de verwachte koopkrachtverbetering. Waar gemiddeld een jaarlijkse plus van 0,6 procent was voorzien, resteert volgens het CPB nog maar circa 0,2 procent. Lage inkomens ervaren vrijwel geen koopkrachtgroei vanwege relatief hogere zorgkosten en minder profijt van belastingkortingen; AOW- en bijstandsontvangers lijden daar ook onder. De hoogste inkomens houden nog het meest over (+0,3%), ondanks dat het maximale uitkeringsbedrag wordt verlaagd.

Bedrijven dragen via de NAVO-maatregel zo’n 1,7 miljard euro extra bij, maar het CPB ziet het investeringsklimaat redelijk blijven door grote infrastructuurinvesteringen. Op korte termijn blijft het begrotingstekort onder de 2 procent tot 2030, maar op langere termijn groeit de staatsschuld. Het CPB twijfelt aan de haalbaarheid van het geplande tempo van defensie-uitgaven om in 2035 aan NAVO-normen te voldoen (materiaaltekorten en vertragingen bij bestellingen) en schat de beoogde bezuiniging van 1,4 miljard op de rijksorganisatie zonder nadere uitwerking realistischerwijs op maximaal zo’n 200 miljoen.