Eerste lijnvlucht Concorde herdacht: 'Het was een chique club in de lucht'
In dit artikel:
Ter gelegenheid van de vijftigste verjaardag van de eerste commerciële Concorde-vluchten (21 januari 1976) brengt Royal Mail een serie van twaalf postzegels uit en Air France lanceert merchandise en een nieuwe documentaire. Die activiteiten markeren het erfgoed van het supersonische passagiersvliegtuig, dat samen met de Russische Toepolev Tu-144 de snelste lijnvliegtuigen ooit bleef en tegenwoordig alleen nog in musea te zien is.
De Concorde ontstond uit ideeën vanaf 1955 en werd in de jaren zestig een Brits-Franse samenwerking — een traject dat uiteindelijk ook leidde naar wat later Airbus zou worden. Hoewel er aanvankelijk op grote verkoop werd gerekend (ongeveer 150 toestellen) zijn er uiteindelijk slechts twintig gebouwd. Slechts British Airways en Air France exploiteerden de Concorde, en de exploitatie bleek structureel verliesgevend: hoge brandstofkosten en lage efficiëntie maakten ticketprijzen exclusief — in 2001 kostte een retour Londen–New York bijvoorbeeld circa €10.900 (vanaf Parijs ongeveer €8.100). De vluchten trokken daardoor vooral beroemdheden en rijke zakenreizigers; piloot Mike Bannister omschreef het ooit als "een soort chique club in de lucht".
Passagiers kregen daar wel prestaties en luxe voor terug: reizen met mach 2 verminderden de transatlantische reistijd tot ongeveer 3,5 uur, en aan boord werden gerechten en champagne geserveerd. Toch drukte prestige de economische realiteit: alleen het imago droeg het toestel niet financieel.
Een fatale crash op 25 juli 2000 bij Parijs — veroorzaakt doordat een stuk puin van een ander toestel een band van de Concorde beschadigde, met brandstoflekkage en motoruitval tot gevolg — kostte 113 levens en luidde het begin van het einde in. Na nog enkele vluchten kromp de vraag verder en met stijgende brandstofprijzen hield Air France op 31 mei 2003 en British Airways op 24 oktober 2003 definitief op met Concorde-diensten.
Nieuwe pogingen om commercieel supersonisch passagiersverkeer te herintroduceren zijn in ontwikkeling: de Amerikaanse Boom Overture mikt op 2029, China werkt aan de Comac C949 en Lockheed Martin ontwikkelt voor NASA het X-59-experimenteelvliegtuig. Vooralsnog blijft de Concorde het laatste lijnvliegtuig waarmee passagiers de geluidsbarrière passeerden.