Eerste 48 uur cruciaal voor slachtoffers Zwitserland, herstel gaat lang duren
In dit artikel:
Bij de zware cafébrand in Zwitserland raakten 119 mensen gewond; veel slachtoffers verkeren in levensgevaar en enkelen hebben tot zo’n 60 procent van hun huid beschadigd. De behandeling en het herstel van zulke omvangrijke brandwonden verlopen in duidelijk te onderscheiden fases en vragen intensieve, langdurige zorg.
De eerste 24–48 uur vormen de acute fase. Belangrijke interventies zijn toediening van zuurstof, het aanvullen van vocht, elektrolyten en eiwitten, en nauwe monitoring van wonden en organen. Bij beschadiging van de luchtwegen door hete lucht of giftige gassen wordt snel een beademingsbuis geplaatst; bij inademing van koolmonoxide kan verhoogde druk-zuurstof (hyperbare zuurstoftherapie) worden ingezet om het gif uit bloed en longen te verdrijven. Soms is onmiddellijke chirurgie nodig en wordt een patiënt tijdelijk in kunstmatig coma gebracht om pijn en stressreacties te remmen en vitale functies stabiel te houden.
De mate van huidbeschadiging bepaalt grote delen van de vervolgbehandeling. Wanneer een groot deel van het totale huidoppervlak is aangetast — de artsen geven als voorbeeld dat handpalm en vingers samen ongeveer 1 procent van het lichaam vormen — neemt het risico op infecties en verlies van vocht sterk toe, omdat de huid zijn barrièrefunctie verliest. Derdegraads brandwonden genezen niet vanzelf en moeten worden bedekt met huidtransplantaten: eigen huid wordt ‘afgeplukt’ en met technieken om huid uit te rekken zo efficiënt mogelijk gebruikt. Donorhuid kan tijdelijk dekking bieden, maar hecht niet permanent; uiteindelijk is eigen huid noodzakelijk.
Het hersteltraject is lang: patiënten liggen vaak weken op de intensivecare en maanden in een brandwondencentrum, gevolgd door revalidatie en poliklinische nazorg; volledige re-integratie kan gemakkelijk een tot twee jaar of langer duren. De ervaring van pijn verschilt sterk — sommigen hebben hevige pijn of brandende sensaties, anderen voelen weinig omdat zenuwuiteinden beschadigd zijn — terwijl ernstige jeuk en slapeloosheid veel voorkomen. Na genezing blijven littekens achter die bewegingsbeperkingen kunnen veroorzaken en psychische gevolgen zoals trauma en schaamte kunnen geven.
Er is wel reden tot voorzichtig optimisme: wie de acute fase doorkomt en geen ernstige infecties ontwikkelt, heeft volgens de deskundigen goede overlevingskansen, zeker jongere patiënten. Littekens kunnen in de loop van de tijd soepeler worden en behandelingen zoals huidtherapie en plastische chirurgie verbeteren functie en uiterlijk, zodat veel patiënten uiteindelijk weer zelfstandig kunnen deelnemen aan het maatschappelijke leven.