Een hoofdrol voor de nachtgeest

In dit artikel:

Vincent Munier, de Franse natuurfotograaf en filmmaker van The Velvet Queen, richt zijn lens dichter bij huis in Whispers in the Woods (Le chant des forêts). De documentaire speelt zich af in de Vogezen en volgt Munier, zijn vader en zijn zoon terwijl ze het bosleven vastleggen: van oehoe, kuifmees en zwarte specht tot kraanvogel, das, vos en zelfs lynx. Centraal staat echter het auerhoen, wiens afname in de regio een emotionele drijfveer vormt voor het project.

De film combineert intieme close-ups met wijde, mistige landschappen; Munier benut licht, regen, sneeuw en tegenlicht om scènes tastbaar te maken. Kleine imperfecties — een tak die even in beeld hangt — geven de beelden authenticiteit en herinneren eraan dat veel natuur zich buiten ons zicht afspeelt: vaak zijn het slechts sporen of geluiden die iets verklappen. Waar nodig wordt muziek spaarzaam ingezet; veel momenten zijn bewust stil zodat vogel- en diergeluiden het beeld dragen. Dat soberheid onderscheidt de film van veel andere natuurdocumentaires.

Een tweede laag in Whispers in the Woods is de overdracht tussen generaties. In een berghut delen vader en kleinzoon verhalen bij kaarslicht, niet alleen feiten maar vooral het gevoel van geluk dat onverwachte ontmoetingen in de natuur kunnen oproepen. Tegelijk fungeert Muniers vader als moreel kompas: hij rouwt om het verdwijnen van het auerhoen uit de Vogezen en hekelt de maatschappelijke onverschilligheid tegenover soortverlies, ook al staan bossen formeel beschermd. Klimaatverandering en verstoring rond natuurgebieden laten hun sporen na — een zorg die ook bij Nederlandse corrélaten als het korhoen speelt.

Als tegenhanger van het verlies ondernemen de drie generaties een tocht naar Noorwegen, bouwen een schuilhut en doorstaan koude nachten om de oorverdovende balts van het auerhoen mee te maken — een geslaagde queeste met indrukwekkende visuele en geluidservaringen. De film, al goed bekeken in Frankrijk (circa 1 miljoen bezoekers), is een uitnodiging om te kijken, te voelen en betrokken te raken: geniet van de pracht, maar help ook mee vogels en hun leefgebieden te beschermen.