Een bredere blik voor het ontwerpen voor natuur
In dit artikel:
Op 14 februari 2026 publiceerden de TU Delft en Naturalis Biodiversity Center een openbaar stappenplan voor het ontwerpen van natuurinclusieve tuinen, ontwikkeld voor de semipublieke tuin van de Nederlandse ambassade in Berlijn maar bedoeld voor iedereen met buitenruimte. Doel is stedelijke natuur minder versnipperd te maken, klimaateffecten af te remmen en tegelijk de leefkwaliteit en gezondheid van mensen te verbeteren.
Steden liggen vaak vol kleine, geïsoleerde groenzones die niet toereikend zijn voor veel soorten. Dat ondermijnt ecosysteemdiensten zoals verkoeling, wateropslag en luchtzuivering. Het nieuwe ontwerpprincipe koppelt menselijke wensen aan ecologische behoeften en benadert stadsnatuur als één samenhangend systeem. Zoals Fem Vincken (Naturalis) het samenvat: “Natuurinclusief vraagt om een nieuwe kijk op ruimtelijke ordening om de wensen van mensen en de natuur samen te brengen.”
De TU Delft (Urban Ecology Design Lab) hanteert de systeem‑habitat‑soort-benadering: bepaal eerst welke natuurlijke kenmerken er al aanwezig zijn (klimaat, waterlopen, hoogte ten opzichte van zeeniveau, nabij bosgebied), breng daarna gewenste gebruiksfuncties voor mensen in kaart en ontwerp habitats die aansluiten op het bredere ecosysteem. Praktische aanbevelingen zijn onder meer het creëren van stepping‑stone-habitats voor soorten, inzetten van inheemse planten die voedsel bieden aan insecten en het vervangen van stenen en gazons door bomen, struiken en wadi’s om water en hitte te reguleren. Nico Tillie van de TU Delft adviseert: “Kijk eens om je heen. Wat staat er al? Welke natuur zie je?”
Het stappenplan is vrij beschikbaar en is bedoeld om overheden en beheerders van (semi‑)publieke ruimtes te stimuleren natuurinclusieve inrichting te overwegen. Naast ecologische en klimaatvoordelen benadrukken de auteurs ook het sociale en esthetische belang: groen vermindert stress en nodigt mensen uit om zich in te zetten voor hun buurt. De publicatie wil daarmee zowel praktische handvatten als inspiratie bieden voor een leefbaardere, groenere stad.