Economische onzekerheid blijft 'zeer groot' door spanningen in de wereld

In dit artikel:

Het Centraal Planbureau (CPB) waarschuwt dat de Nederlandse economie ondanks aanhoudende groei te maken heeft met oplopende onzekerheid door de oorlog in het Midden-Oosten. CPB‑directeur Pieter Hasekamp roept het kabinet op niet weg te zinken in kortetermijnmaatregelen, maar te blijven inzetten op structurele investeringen—zoals het versterken van het stroomnet en het aantrekkelijker maken van het investeringsklimaat—zodat de lange termijn niet wordt verwaarloosd.

In de nieuwe voorjaarsschatting voorspelt het CPB dat de economie in 2026 met ongeveer 1,4% groeit; in de jaren daarna is de gemiddelde groei naar verwachting circa 1,2%. De ramingen komen in een context van jarenlange onvoorspelbaarheid: in 2020 kwam corona, in 2022 leidde de inval van Rusland in Oekraïne tot een energiecrisis, en vorig jaar waren er nieuwe internationale handelsspanningen.

De gevolgen van het Midden-Oostenconflict blijven onzeker. Wereldwijde energieprijzen zijn recent sterk gestegen: gas steeg in twee weken van zo’n €30 naar ruim €45 per MWh, olie van ongeveer $70 naar $90 per vat. In een scenario waarin de beginmaartsituatie aanhoudt, zou de inflatie in 2026 met circa 0,6 procentpunt hoger uitkomen; een verdere prijsstijging kan het economische plaatje omslaan. Het CPB benadrukt dat toekomstige ontwikkelingen moeilijk te voorspellen zijn en snel kunnen veranderen.

Wat koopkracht betreft: dit jaar stijgt de mediaan koopkracht naar verwachting met zo’n 1,4% doordat lonen harder groeien dan inflatie. Voor 2027 verwacht het CPB dat de gemiddelde koopkracht per saldo gelijk blijft—huishoudens hebben dan niet meer, maar ook niet minder te besteden—onder meer door lastenverzwaringen uit het coalitieakkoord. Het planbureau concludeert dat beleidsfocus en langetermijninvesteringen nu belangrijker zijn dan nieuwe noodsteun.