Rentestijging ECB: wat verandert er voor spaarders en huizenbezitters?

In dit artikel:

De belangrijkste rente van de ECB, de depositorente, is met 0,25 procentpunt verhoogd naar 2,25 procent. Voor spaarders kan dat gunstig zijn omdat banken hogere rente krijgen wanneer ze geld bij de ECB stallen en die hogere kosten deels kunnen doorberekenen aan consumenten. Of Nederlandse banken dat daadwerkelijk doen, is onzeker: toezichthouder ACM signaleerde eerder te weinig concurrentie tussen de grote banken, waardoor tarieven vaak gevolgd in plaats van beconcurreerd worden en klanten niet snel overstappen voor iets hogere spaarrentes.

Voor hypotheekverstrekkingen werkt het anders: die worden vooral bepaald door de marktrente (bijvoorbeeld de rente op tienjaarsstaatsleningen) die door beleggers wordt gevormd. Die marktrente steeg al sinds het begin van het conflict in het Midden-Oosten en heeft de hypotheekrentes de afgelopen maanden opgedreven. Rabobank-econoom Bas van Geffen verwacht dan ook dat de ECB-verhoging vandaag geen extra effect op hypotheekrentes zal hebben, omdat de markt die stap grotendeels al had ingeprijsd.

De ECB verhoogt de rente om de oplopende inflatie te temperen; in Nederland liep de inflatie van 2,4% in februari op naar 3,5% in mei. Een belangrijke oorzaak is de oorlog in het Midden-Oosten, die de olieprijs deed stijgen (van ongeveer 70 naar circa 92 dollar) en daardoor benzine, diesel en kerosine en uiteindelijk consumentenprijzen duurder maakte. Hogere ECB-rentes maken lenen duurder, remmen investeringen en consumptie en moeten zo de prijsstijgingen afvlakken.

Voor de overheid betekent een hogere rente extra kosten: minister van Financiën Eelco Heinen moet jaarlijks geld lenen om het begrotingstekort te dekken, en bij hogere rentes wordt dat duurder, waardoor minder ruimte overblijft voor uitgaven van het kabinet.