Dwaal vijf uur door 'Holobiont' van Boogaerdt/Van der Schoot en Jef Van gestel en je bent vrij van genderhokjesdenken
In dit artikel:
Holobiont is een nieuwe, vijf uur durende productie van het Rotterdamse duo Boogaerdt/Van der Schoot, in samenwerking met de Antwerpse regisseur en dragqueer Jef Van gestel. De voorstelling gaat op 13 juni in première tijdens het Holland Festival in Club Raum, een voormalige industriele ruimte bij station Sloterdijk in Amsterdam. Gezet als een ‘genderfucking rave-ritueel’ brengt het internationale undergroundtalent samen — onder anderen het Braziliaanse transicoon Black Pearl de Almeida Lima en de Berlijnse draghost Bleach — en nodigt het publiek uit om actief deel te nemen: er zijn geen zitplaatsen, er komt een fotostudio met kostuums en pruiken, kleedkamers waar openlijk wordt ‘getucked’ en ‘gecinched’, een draaipodium naast de dj-booth en een catwalk voor live fashion.
De voorstelling balanceert tussen clubnacht en theatraal experiment. Makers en performers werken met een set scenografische elementen, elektronische muziek (van techno tot soundscapes) en spelregels, maar laten veel over aan de interactie tussen publiek en artiesten en aan het onvoorspelbare ‘moment’. Die open structuur weerspiegelt het inhoudelijke thema: genderfluïditeit, non-binaire identificatie en lichamelijke transformatie worden niet gepresenteerd als vaste waarheden maar als voortdurende, experimentele metamorfoses. Zoals Van der Schoot het samenvat: “Eigenlijk nodigen we de mensen uit om te gaan dwalen.”
Transperformer Mara Snip verzorgt een doorlopend helingsritueel in een speciaal ingerichte tent met zacht licht, sferische geluiden en comfortabele kussens; zij verwoordt haar eigen transitie als een onzekere, maar uiteindelijk bevrijdende zoektocht naar zelfexpressie. Jef Van gestel en andere performers treden op als shapeshifters: hun dragpersonae veranderen tijdens voorstellingen voortdurend van gedaante, wat de voorstelling een ‘deconstructed drag’-karakter geeft en de performativiteit van gender in de verf zet.
Holobiont past in het bredere oeuvre van BvdS, dat vaak binaire tegenstellingen — mens/natuur, technologie, mannelijk/vrouwelijk — oprekt. Eerdere projecten zoals Future Fossils en Rooms for Transformation onderzochten vergelijkbare grensgebieden tussen het menselijke en het meer-dan-menselijke. De titel Holobiont verwijst expliciet naar het idee van symbiotische samenhang (zoals door biologe Lynn Margulis beschreven): de voorstelling zoekt een theatrale symbiose tussen individuen en publiek, en breder tussen zelf en ander, individueel en collectief.
Doel is een transformatieve tussenruimte: een plek om ‘barsten’ te openen in verkalkte dualismen en zo ervaring van vrije, gezamenlijke beweging en queer joy mogelijk te maken. De makers laten bewust plek voor verwondering en onzekerheid — wat de avond precies zal worden, weten zij zelf ook pas tijdens de uitvoeringen. Eindnoten: een ludieke wens van Mara Snip illustreert de speels-serieuze toon van het project — bij binnenkomst liefst schaaltjes met testosteron en oestrogeen, als hedendaagse variant op sigaretten bij de deur.