Dussen als tweede Tiel. 'Dat wil toch niemand?'
In dit artikel:
Dussen is een klein Brabants dorpje langs de A27, bekend om z’n kasteel en rustige plattelandsleven. Bewoonster Helga Gardenier besloot juist daarom in januari 2022 met haar partner hier te gaan wonen: rust, ruimte en het bourgondische buitenleven. Haar tevredenheid kreeg snel een andere wending toen tegenover hun huis een partycentrum werd verkocht aan de omstreden gebedsgenezer Tom de Wal, leider van Frontrunners Ministries.
De Wal wilde het pand ombouwen tot het nationale bolwerk van zijn organisatie: een opvallend wit- en goudgekleurd complex met kantoren, studio’s en een kerkzaal voor 1.750 mensen, plus een parkeerterrein voor honderden auto’s op de omliggende akkers. Zo’n grootschalig project zou het karakter van het dorp flink veranderen; Gardenier vreesde dat Dussen zou transformeren in een tweede Tiel, refererend aan de bekendheid van andere spirituele genezers.
In de regio werkt Frontrunners vanuit een kantoor in Werkendam waar twintigplussers in dienst zijn — de helft op marketing — en de organisatie jaarlijks miljoenen aan donaties ontvangt (circa zes miljoen). De beweging groeit zichtbaar: leden wonen in het dorp en bij weekenddiensten staan de straten vol auto’s, zeggen buurtbewoners. Tegelijk kreeg De Wal recent te maken met politie-ingrijpen: hij werd gearresteerd omdat hij zonder vergunning gebedsgenezingen op straat wilde uitvoeren; hij presenteerde zichzelf daarna publiekelijk als vervolgd gelovige.
Lokale weerstand is georganiseerd: ongeveer tweehonderd bewoners zetten zich tegen de plannen in. De gemeente zou het eerste ontwerp hebben afgewezen vanwege te weinig parkeergelegenheid, waarna Frontrunners het plan introk en een alternatieve aanvraag indiende voor een multifunctioneel centrum. De organisatie spreekt van ambitieuze expansiedoelen — honderd kerken in Nederland — en wil die missie leiden vanuit Dussen.
De kwestie brengt spanningen tussen een klein dorp dat zijn rust wil behouden en een goed georganiseerde religieuze beweging met landelijke ambities. De kernvragen draaien om schaal, verkeersdruk, vergunningen en de invloed van een commerciële, sterk groeiende religieuze organisatie op een plattelandsgemeenschap. De strijd over het toekomstbeeld van Dussen is daarmee nog lang niet voorbij.