Duitsland zet criminele statushouders sneller uit: gaat Nederland volgen?

In dit artikel:

In de Duitse deelstaat Baden-Württemberg worden zware criminele vreemdelingen versneld uitgezet via een speciale taskforce. Politie, justitie, vreemdelingendiensten en experts uit landen van herkomst werken al vroeg in strafzaken samen om terugkeer mogelijk te maken. Veroordeelden kunnen na ongeveer de helft van hun straf vertrekken als zij instemmen met terugkeer. Hun resterende straf blijft bestaan en kan alsnog worden opgelegd als zij opnieuw Duitsland of Europa binnenkomen.

Vorig jaar maakten 655 veroordeelde vreemdelingen gebruik van deze regeling, onder wie 105 zware delinquenten uit onder meer Afghanistan, Irak, Marokko en Algerije. De aanpak richt zich op ernstige geweldsdelicten en veelplegers. Zo vertrok vrijwel een hele Syrische familie die in verband werd gebracht met meer dan 160 strafbare feiten. De betrokkenen kregen ieder ruim duizend euro mee, wat volgens de deelstaat goedkoper is dan langdurige detentie en opvang.

Nederland heeft een vergelijkbare wettelijke mogelijkheid, maar past die veel minder toe. Vorig jaar werden hier 46 zware criminelen versneld uitgezet; in totaal maakten 330 vreemdelingen gebruik van strafonderbreking. Dat waren vooral mensen uit Schengenlanden, waar terugkeer relatief eenvoudig te organiseren is. Volgens criminoloog Joanne van der Leun werken Nederlandse instanties onvoldoende samen en wordt informatie gebrekkig gedeeld, waardoor vooral eenvoudige zaken worden afgehandeld.

VVD en CDA willen dat het kabinet onderzoekt waarom Nederland de regeling niet vaker inzet bij zware criminelen uit moeilijkere herkomstlanden. Zij wijzen op mogelijke veiligheidswinst en besparingen vanwege het tekort aan gevangeniscapaciteit. Minister van Asiel Bart van den Brink zegt dat Nederland al verschillende instrumenten voor terugkeer gebruikt, maar Kamerleden vinden die aanpak onvoldoende in vergelijking met het Duitse model.