Femicide komt weinig voor in vonnissen, pleidooi voor heldere definitie

In dit artikel:

Het WODC toont aan dat rechters en officieren van justitie in Nederland uiteenlopende opvattingen hanteren over wat precies onder femicide valt. Maastricht University analyseerde 282 strafzaken uit 2021–2024 en ontdekte dat sommige juristen volstaan met de relatie tussen dader en slachtoffer (bijvoorbeeld (ex-)partner of familielid), terwijl anderen daarnaast eisen dat er bewijs is van voorafgaand seksueel of huiselijk geweld of een expliciet haatmotief. Weer anderen zien femicide als een combinatie van relatieband en aanvullend geweld.

Hoewel gendergerelateerde factoren in strafzaken soms leiden tot zwaardere straffen, spelen ze volgens de onderzoekers maar een beperkte rol bij het vaststellen van opzet. Dergelijke kenmerken worden vaker gebruikt om aanwijzingen voor voorbedachtheid te onderbouwen, bijvoorbeeld bij relatiebreuken. Officieren van justitie tonen meer bereidheid dan rechters om huiselijk geweld te gebruiken bij het bewijzen van opzet; in de praktijk functioneert geweld tegen vrouwen vaak als aanvullend bewijs en niet als zelfstandig motief voor moord.

In minder dan 2% van de onderzochte zaken wordt het woord femicide expliciet gebruikt. Het WODC adviseert om femicide vaker als zodanig te benoemen voor betere registratie en monitoring en stelt te onderzoeken of gespecialiseerde rechters of een aparte strafkamer bij deze zaken nut kunnen hebben. Dit moet bijdragen aan betere signalering en preventie.