Dr. Gert Jan Mulder over Israël en Gaza: veiligheid, menselijkheid en morele grenzen
In dit artikel:
Sinds de aanslagen van 7 oktober 2023 — toen Hamas volgens de schrijver meer dan 1.200 Israëlische burgers vermoordde en honderden gijzelaars nam — worstelt de auteur met het publieke debat rond het Israëlisch-Palestijnse conflict. Hij voelt sterk voor het bestaansrecht van Israël, geworteld in historische vervolging van Joden en de noodzaak van een toevluchtsoord, maar kan tegelijk niet blind zijn voor het immense menselijke leed in Gaza door luchtaanvallen en verwoesting.
Het centrale thema is een duivels dilemma: zonder ingrijpen blijft Israël onveilig; met ingrijpen vallen onvermijdelijk veel onschuldige slachtoffers, wat haat voedt en de cyclus van geweld in stand houdt. Westerse critici spreken van disproportionaliteit, maar de schrijver vraagt zich af wie proporties bepaalt in een oorlog waarin Hamas tussen burgerdoelwitten opereert. Tegelijk waarschuwt hij dat legitimiteit geen eindeloos goed is; het vernietigen van Hamas rechtvaardigt niet elk middel zonder morele consequenties.
Culturele en persoonlijke voorbeelden verrijken de analyse. De Israëlische serie Fauda beeldt beide kanten van het conflict menselijk af en helpt empathie te kweken voor zowel Israëlische veiligheidsmensen als Palestijnse families. Een libertarisch debat over eigendomsrecht en non-agressie werpt een ongemakkelijke vraag op: de oprichting van Israël ging gepaard met ontwrichting en onteigening van Palestijnen, wat een doorwerkend onrecht creëert. De auteur noemt een Palestijnse vriend, Yasser in Uruguay, wiens familie al generaties op de Westelijke Jordaanoever leeft en onder Israëlische controle staat — een voorbeeld van de diepgewortelde, intergenerationele aard van het conflict. Ook wijst hij erop dat niet alle Joden zionistisch zijn; sommige orthodoxe groeperingen verzetten zich tegen een politieke staat op theologische gronden en herinneren aan vroegere vreedzame omgangsvormen.
De conclusie is dubbelzinnig maar helder: men kan het bestaansrecht van Israël verdedigen en tegelijk het Palestijnse lijden erkennen; men kan de vernietiging van Hamas noodzakelijk achten en toch twijfelen aan de gekozen middelen. Wat op het spel staat is niet alleen veiligheid, maar ook waardigheid, menselijkheid en de morele koers van beide samenlevingen.