Doorpraten of vechten: Trump en Netanyahu botsen over Iranstrategie

In dit artikel:

President Donald Trump en premier Benjamin Netanyahu liggen overhoop over de aanpak van het Iraanse vredesvoorstel: Trump wil de diplomatie een kans geven, Netanyahu dringt aan op hervatting van militair optreden. Het leidde deze week tot een verhit telefoongesprek van ongeveer een uur, waarin de Israëlische leider volgens ingewijden woedend reageerde.

Het geschil ontstond nadat Iran een voorstel deed dat nu door bemiddelaars uit Pakistan, Qatar, Saoedi-Arabië, Turkije en Egypte wordt bijgeschaafd. Doel is eerst een intentieverklaring voor een staakt-het-vuren, waarna VS en Iran dertig dagen krijgen om een duurzame overeenkomst te onderhandelen. Trump had eerder gepland om mogelijk vroeg deze week met een operatie — door Amerikaanse media ‘Sloophamer’ genoemd — Iran te treffen, maar stelde die aanval uit op verzoek van Golfstaten.

Netanyahu probeerde Trump telefonisch over te halen toch door te zetten, omdat uitstel volgens hem alleen Iran bevoordeelt; Trump bleef kiezen voor het diplomatieke spoor. Tegelijkertijd lijken de gesprekken lastig: de Iraanse leiders hebben bevolen dat verrijkt uranium in het land blijft — een stof die essentieel is voor een kernwapen — terwijl Washington en Jeruzalem eisten dat Iran zijn voorraad opgeeft als harde voorwaarde voor vrede. Iran heeft in eigen bewoordingen eisen herhaald zoals controle over de Straat van Hormuz, compensatie, sanctieverlichting en terugtrekking van Amerikaanse troepen, waar Washington eerder afwijzend op reageerde.

Bemiddelaars proberen het tempo te versnellen; Pakistan overweegt hoge delegaties naar Teheran. Iran zegt de Amerikaanse reactie te overwegen en Trump heeft aangegeven nog kort te willen wachten met verdere militaire stappen. De uitkomst blijft onzeker en bepaalt of de situatie afkoelt of alsnog escaleert.