'Door hogere toeristenbelasting vloeien inkomsten eindelijk terug naar de gemeenschap'

In dit artikel:

Jacques Huppes, Martijn Badir en Jasper van Dijk (belangengroep Amsterdam Heeft een Keuze) pleiten in dit opiniestuk voor een stevige verhoging van de toeristenbelasting in Amsterdam. Volgens hen is dat het meest effectieve instrument om de sterke winststijgingen in het hotelvastgoed terug te laten vloeien naar inwoners en om het aantal overnachtingen te beperken.

In 2021 stelde de gemeenteraad dat Amsterdam onder de 20 miljoen toeristische overnachtingen per jaar moet blijven. Sindsdien steeg het aantal overnachtingen in vijf jaar naar bijna 25 miljoen en nam het aantal hotelkamers toe van 29.000 naar ruim 45.000. Tegelijk voerde de gemeente later een hotelstop in, waardoor bestaande hotels een schaars en daardoor zeer waardevol recht bezitten. Die schaarste heeft geleid tot hoge kamerprijzen en flinke waardestijgingen van hotelvastgoed; een hotelvergunning fungeert daarmee als een soort monopolie.

De auteurs betogen dat een hogere toeristenbelasting twee doelen tegelijk bereikt: het verlaagt aantallen toeristische verblijven en zorgt dat een deel van de extra winsten aan de hele stad ten goede komt. Waar het huidige coalitieakkoord (Pro Amsterdam en D66) een trapgewijze verhoging tot 20 procent voorstelt, vinden de opiniemakers dat dit tekortschiet. Zij rekenen voor dat een stap naar 32 procent binnen deze collegeperiode tot circa 900 miljoen euro aan inkomsten kan leiden en het aantal overnachtingen terugbrengt onder de afgesproken 20 miljoen. Op de langere termijn zou dat neerkomen op circa 500 euro extra per Amsterdammer per jaar.

Die extra middelen, stellen zij, kunnen gebruikt worden om overlast en capaciteitsproblemen aan te pakken—bijvoorbeeld door meer vastgoed terug te kopen zodat voorzieningen voor bewoners behouden blijven of terugkeren. Een hogere belasting maakt ook andere gebruiksfuncties van panden—woningen, winkels gericht op bewoners—economisch aantrekkelijker, waardoor slecht gelegen of slecht draaiende hotels eerder verdwijnen en goed beheerde hotels op logische locaties overblijven.

De schrijvers wijzen critici uit de hotelsector terug en dagen hen uit voorbeelden te geven van grootschalige omzetting van hotelbestemmingen in iets anders; dat gebeurt volgens hen nauwelijks. Amsterdam kan met dit beleid internationaal het voortouw nemen in het aanpakken van overtoerisme, en zo een voorbeeld worden voor steden als Barcelona en Venetië.