Door een passerende trein van het perron gezogen - hoe kan dat?
In dit artikel:
Op station Bijlmer Arena is donderdagmiddag een 68-jarige man in een rolstoel overleden nadat een passerende intercity hem naar verluidt door de aanzuigende werking van de trein van het perron had getrokken. De politie stelt dat het slachtoffer te dicht bij de spoorrand stond, voorbij de aangegeven veiligheidsstreep; zij beschouwen het incident voorlopig als een noodlottig ongeval. ProRail voert nader onderzoek uit naar de precieze toedracht.
Spoorexpert Wouter Wiersema (ingenieursbureau Haskoning en parttime conducteur) legt uit dat de impact van een rijdende trein op mensen op het perron afhangt van snelheid en de aerodynamische eigenschappen van het voertuig. Snellere treinen verplaatsen meer lucht en kunnen daardoor sterkere zuigkrachten veroorzaken. Bovendien speelt turbulentie een rol: voertuigen met openingen of overgangen tussen rijtuigen, zoals intercity’s, kunnen wervelingen produceren die mensen richting het spoor trekken. Dat verklaart waarom een intercity, ondanks dat treinen in hoofdzaak lucht voor zich uitduwen, toch aanzienlijke aanzuigende effecten kan hebben.
Wiersema wijst erop dat eerder proeven zijn gedaan — onder meer door ProRail en in populairwetenschappelijke tests — waarbij mensen of objecten werden blootgesteld aan hoge snelheden om de krachten te meten. Praktisch heeft een machinist weinig mogelijkheden om zo’n ongeval te voorkomen: remmen van een trein kost honderden meters, en het geluid van de tyfoon of een waarschuwing komt vaak te laat om een aanrijding of val te vermijden. Station Bijlmer Arena heeft relatief brede perrons, maar dat neemt het risico niet volledig weg als reizigers te dicht bij de rand komen te staan.
Als reactie op vergelijkbare veiligheidszorgen zijn eerder al maatregelen genomen bij andere stations: op Nieuw-Vennep werd de veiligheidsstreep naar achter verlegd toen hogesnelheidstreinen passeerden. In landen waar treinen harder rijden, horen reizigers vaker waarschuwingen en wordt de toeter intensiever ingezet. Voor structurele oplossingen worden platform screen doors (glazen wanden met deuren) wel genoemd, zoals in sommige metro’s, maar die zijn lastig in te voeren op Nederlandse stations vanwege de grote variëteit aan treintypes en deurposities.
Kort samengevat: combinatie van te dicht bij de rand staan, de aerodynamica en snelheid van een passerende intercity en de beperkte mogelijkheden van de machinist leken samen te leiden tot het fatale ongeval; onderzoek door ProRail en de politie moet de precieze omstandigheden bevestigen.