Donald Trump haalt hard uit naar Keir Starmer: "Dit is geen Winston Churchill!"
In dit artikel:
Een diplomatiek conflict tussen Londen en Washington escaleerde deze week toen president Donald Trump openlijk keihard uithaalde naar premier Keir Starmer na Amerikaanse militaire acties tegen Iran. Tijdens een ontmoeting met de Duitse bondskanselier in het Witte Huis zei Trump dat hij niet met “iemand als Winston Churchill” te maken had en klaagde dat het Verenigd Koninkrijk zich aanvankelijk “erg, erg oncoöperatief” had opgesteld. Volgens hem kostte het de VS “drie, vier dagen” om geschikte Britse landingsplaatsen te vinden, en hij waarschuwde dat de zogenaamde “special relationship” onder druk staat.
De kern van de ruzie is dat de Britse regering aanvankelijk terughoudend was om Amerikaanse vliegtuigen gebruik te laten maken van Britse bases voor operaties tegen Iran. Starmer hield in het parlement scherp vast aan een principiële grens: “Wij geloven niet in regimeverandering die vanuit de lucht wordt afgedwongen.” Die positie is mede gevormd door de politieke gevoeligheid rond militaire interventies in het Midden-Oosten, met name de erfenis van de Irakoorlog en de kritiek op het optreden van Tony Blair toen — een episode die in het Britse politiek bewustzijn nog zwaar doorweegt.
Na dagenlange onderhandelingen gaf Londen uiteindelijk beperkte toestemming. De VS mogen twee bases gebruiken — een in Gloucestershire en de gezamenlijke Amerikaans-Britse faciliteit op Diego Garcia — en alleen voor een volgens het Verenigd Koninkrijk “specifiek en beperkt defensief doel.” Starmer benadrukte tegelijk dat de belangrijke RAF-basis Akrotiri op Cyprus niet is opengesteld voor Amerikaanse bommenwerpers.
De discussie valt samen met een incident eerder deze week waarbij een Britse luchtmachtbasis op Cyprus met vermoedelijk Iraanse drones werd aangevallen; één drone raakte de landingsbaan. Als reactie stuurt Londen extra verdediging naar het gebied, waaronder helikopters met anti-dronecapaciteiten en het marinefregat HMS Dragon. Starmer benadrukte via sociale media dat het VK vastbesloten blijft de veiligheid van Cyprus en van zijn militairen te beschermen.
Tegelijkertijd houdt de regering vol dat het beleid zorgvuldig en juridisch gedekt is. Minister Darren Jones wees erop dat militaire betrokkenheid alleen plaatsvindt met een duidelijke juridische basis en als het in het nationale belang is. Een woordvoerder van Starmer benadrukte dat de banden met de VS ondanks de woordenwisselingen nog steeds sterk zijn, maar de publieke uitbarsting van Trump laat zien hoe gespannen de trans-Atlantische verhoudingen kunnen worden wanneer militaire stappen en binnenlandse gevoeligheden elkaar raken.