Dochter huurde bijna twaalf jaar voor €462 per maand van moeder: hof telt €46.982 mee als schenking bij de erfenis

In dit artikel:

Het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden oordeelde op 4 augustus 2026 dat het jarenlange huurvoordeel van een dochter moet meetellen als schenking bij de berekening van de legitieme portie van haar nicht. De dochter woonde van 2002 tot 2014 in een woning van haar moeder en betaalde €462 per maand. Volgens het hof had de moeder de woning op de vrije markt voor meer kunnen verhuren. Door daarvan af te zien, werd de dochter bevoordeeld.

De moeder schonk de woning in mei 2014 aan haar dochter. De waarde bedroeg toen €252.000 en in de schenkingsakte stond dat dit bedrag later met haar erfdeel zou worden verrekend. Na het overlijden van de moeder op 8 november 2020 waren haar dochter en haar kleindochter, het kind van een eerder overleden andere dochter, erfgenamen. De kleindochter wilde de schenking van de woning aanvankelijk laten terugdraaien omdat haar grootmoeder later was gescheiden. Het hof wees dat af: een echtscheiding is normaal gesproken geen onvoorziene omstandigheid en de moeder had haar testament daarna niet aangepast.

De kleindochter stelde vervolgens dat ook het verschil tussen de betaalde huur en de marktconforme huur als schenking moest worden aangemerkt. Het hof vond dat aan de voorwaarden voor een gift was voldaan: de moeder werd armer doordat zij huurinkomsten misliep, de dochter bespaarde woonlasten en de moeder had de bedoeling haar dochter daarmee te bevoordelen. Omdat partijen geen makelaar konden vinden die de huurwaarde uit die periode betrouwbaar kon vaststellen, schatte het hof die zelf op €800 per maand. Over 139 maanden kwam dat neer op een schenking van €46.982.

De kleindochter had een veel hogere huurwaarde van €1.600 per maand aangevoerd en eiste daarom €29.546,32. Zij onderbouwde die hogere waarde echter onvoldoende. Uiteindelijk kreeg zij €1.024,02, vermeerderd met wettelijke rente vanaf 20 april 2022.

De zaak draait om de legitieme portie: het wettelijke minimumdeel waarop een kind, of bij diens overlijden diens kinderen, aanspraak kan maken. Voor de berekening worden bepaalde schenkingen aan kinderen en kleinkinderen bij de nalatenschap opgeteld. Gebruikelijke, niet-bovenmatige giften en hulp uit een morele onderhoudsplicht tellen niet mee. Daarom werden andere betalingen van de moeder aan de kleindochter, waaronder enkele overschrijvingen, een abonnement en de aflossing van een studieschuld, buiten beschouwing gelaten.

Het arrest maakt duidelijk dat goedkoop wonen in een ouderlijke woning later als schenking kan worden gezien. Wie zo’n bevoordeling aanvoert, moet de omvang ervan wel bewijzen. Het hof adviseert daarom huurcontracten, betalingen, de staat van de woning en gegevens over vergelijkbare huurwoningen uit die tijd goed te bewaren.