Dobbelsteen werd volgens studie al duizenden jaren eerder gebruikt dan gedacht

zaterdag, 11 april 2026 (22:29) - NU.nl

In dit artikel:

Inheemse jagers‑verzamelaars in Noord-Amerika gebruikten al tijdens de laatste ijstijd dobbelstenen — veel eerder dan tot nu toe werd aangenomen. Amerikaanse archeologen melden in een nieuwe studie dat in Wyoming, Colorado en New Mexico tweezijdige dobbelstenen van hout en bot zijn gevonden die tot circa 12.800 jaar oud kunnen zijn. Dat plaatst het gebruik van dobbelstenen ruim zes millennia vóór de bekende vondsten uit de Bronstijd in de Indus‑ en Mesopotamische beschavingen.

De onderzoekers concluderen dat deze gemeenschappen al millennia geleden middelen vervaardigden om willekeurige uitkomsten te genereren, wat erop wijst dat ze enige praktische kennis over kans en toeval hadden. De dobbelstenen dienden niet alleen voor spelplezier, maar werden volgens het team ook ingezet bij inzetten en ruiltransacties — vooral tussen mensen die elkaar zelden ontmoetten. Dat verschilde van moderne gokpraktijken: in plaats van een huisvoordeel speelden spelers toen met onderling gelijke kansen.

De vondst verandert het beeld van vroeg menselijk spel en besluitvorming in Noord-Amerika en suggereert dat sociale interacties en handelsrituelen al vroeg werden versterkt met compacte instrumenten voor randomisatie.