DNB: steek extra defensiegeld niet in productie tanks of munitie

In dit artikel:

De Nederlandsche Bank (DNB) adviseert dat de geplande 19 miljard euro extra jaarlijkse defensie-uitgaven beter niet in puur militair materieel worden gestoken — zoals tanks en munitie die buiten het leger geen civiele toepassing hebben. Op korte termijn zullen veel aankopen sowieso in het buitenland plaatsvinden omdat Nederland een achterstand heeft op landen als Duitsland, Frankrijk en Spanje in grootschalige wapenproductie.

Voor de langere termijn raadt DNB aan te investeren in productie van onderdelen waar Nederland al een wereldwijde voorsprong heeft en die ook civiel inzetbaar zijn. Concrete voorbeelden zijn halfgeleiders (met bedrijven als ASML en ASM), bepaalde typen microscopen en maritieme technologie. Zulke dual-use producten — denk aan chips die zowel in drones als in consumentenapparaten passen — versterken economische meerwaarde, verlagen afhankelijkheid van externe producenten en kunnen bijdragen aan een Europese defensie-industrie met complementaire sterktes.

DNB waarschuwt dat de overheid snel duidelijkheid moet geven over langere termijn vraag, omdat defensiebedrijven alleen in ontwikkeling van nieuwe producten investeren als ze zekerheid hebben over afname over meerdere jaren. Tevens verwacht DNB geen onmiddellijke groeischeut voor de economie: extra defensiebanen vergroten de concurrentie op een krappe arbeidsmarkt, wat tot hogere lonen en meer inflatie kan leiden en daarmee de kortetermijneffecten op bbp dempt. Een strategische, innovatiegerichte opbouw van de defensie-industrie levert volgens DNB uiteindelijk grotere economische en geopolitieke baten op dan het vullen van traditionele wapenkasten.