DNB: code donkeroranje, maar generieke energiesteun onverstandig

In dit artikel:

DNB‑president Olaf Slijpen waarschuwt dat algemene maatregelen zoals een maximumprijs aan de pomp of het verlagen van de brandstofaccijns geen verstandige manier zijn om de pijn van sterk stijgende energieprijzen te verzachten. In Den Haag groeit de druk om consumenten en bedrijven te steunen nu de oorlog in het Midden‑Oosten de prijzen doet oplopen, maar Slijpen stelt dat dergelijke ingrepen vraag en aanbod verstoren, de overheidsfinanciën flink belasten en uiteindelijk bij dezelfde belastingbetaler terugkomen.

Een verlaging van de accijns met 10 cent zou volgens DNB circa 1 miljard euro kosten; dat geld zou beter doelmatig en tijdelijk uitgegeven moeten worden aan huishoudens die het echt nodig hebben. Slijpen pleit voor gerichte compensatie, bijvoorbeeld een tijdelijk energienoodfonds, in plaats van algemene kortingen waar ook hogere inkomens profijt van hebben.

Hoewel hij erkent dat vooral laaginkomens in de knel kunnen raken en steun nodig is, waarschuwt Slijpen dat ruimhartig financieel bijspringen inflatie en begrotingstekorten kan aanwakkeren. Hij adviseert het kabinet zorgvuldig en tijdig te werk te gaan bij het ontwerpen van maatregelen.

Over de internationale spanningen zegt Slijpen dat de geopolitieke situatie verslechterd is — met nieuwe risico’s naast eerdere handelsconflicten en de gevolgen van de oorlog in Oekraïne — maar hij classificeert het nog steeds als ‘oranje’ tot ‘donker oranje’. Code rood zou pas aan de orde zijn bij concrete bedreiging van de financiële stabiliteit, bijvoorbeeld als een grote bank, verzekeraar of pensioenfonds in problemen raakt en dat domino‑effecten veroorzaakt. Daarmee benadrukt DNB zowel de noodzaak van gerichte hulp als het belang van een gezonde overheidsbegroting.