Dit verandert er in 2026: verbod op grote contante betalingen en bepaalde katten

In dit artikel:

Per 1 januari 2026 treden in Nederland meerdere wettelijke en praktische veranderingen in werking; sommige maatregelen gelden direct, andere krijgen later dat jaar of een overgangstermijn. Hieronder de belangrijkste punten, met wie erbij betrokken is, wat verandert, wanneer het ingaat en waarom.

- Vuurwerk: De Eerste en Tweede Kamer hebben een algeheel consumentenverbod op siervuurwerk (categorie F2) aangenomen. Vanaf 1 juli wordt het afsteken door particulieren strafbaar; sterretjes en soortgelijk klein schertsvuurwerk blijven toegestaan. Demissionair staatssecretaris Thierry Aartsen waarschuwt dat de planning krap is: nog moet worden geregeld onder welke voorwaarden verenigingen professionele vuurwerkshows mogen geven en hoe verkopers eerlijk gecompenseerd worden.

- Aanpak georganiseerde misdaad: Per 1 januari verhogen straffen en boetes voor diverse delicten. Ook wordt het bouwen van verborgen opbergvakken in auto’s (voor drugs/contant geld) strafbaar en worden regels rond het wraken van rechters aangepast om vertragingen in strafzaken te beperken.

- Postbezorging: PostNL krijgt vanaf medio 2026 meer tijd om post te bezorgen; de standaardbezorging schuift van één naar twee dagen. Spoedeisende medische post en rouwbrieven blijven binnen 24 uur. Snelle bezorging blijft mogelijk tegen extra betaling.

- Drinkwater en slimme meters: Diverse waterbedrijven verhogen hun tarieven vanwege meer verbruik, klimaat- en vervuilingsproblemen. Ook wordt de installatie van een slimme of digitale energiemeter verplicht; netbeheerders sturen berichten aan huishoudens zonder zo’n meter. Weigeren is niet toegestaan, omdat oude meters bijvoorbeeld geen terugleververgoeding kunnen registreren.

- Verbod op bepaalde kattenrassen: Het houden van vouwoorkatten (fold) en naaktkatten wordt verboden wegens ernstige gezondheidsproblemen bij deze foklijnen. Uitzondering geldt voor katten die vóór 1 januari al in huis zijn en gechipt zijn. Deelname aan tentoonstellingen en keuringen wordt eveneens verboden.

- Arbeidskansen voor mensen met beperking: Werkgevers met meer dan 25 medewerkers krijgen verplichtingen om mensen met een arbeidsbeperking aan te nemen. Het doel is tienduizenden extra banen in bedrijfsleven en overheid. Daarnaast mag de Belastingdienst nu ook boetes opleggen voor schijnzelfstandigheid (zzp’er-constructies).

- Kinderopvang en meldplicht: Gastouders en opvangorganisaties moeten ernstige incidenten (bijv. ziekenhuisopnames of overlijden) direct melden bij de GGD om risico’s en veiligheid beter te volgen.

- Crypto en digitale dienstverlening: Cryptodienstverleners moeten klantgegevens verzamelen en delen met de Belastingdienst voor betere fiscale controle. Burgers en bedrijven kunnen officiële zaken digitaal afhandelen met gemeenten, provincies en waterschappen.

- Tabak en contant geld: Verkoop van vapes en navulverpakkingen wordt beperkt tot tabaksspeciaalzaken; de overheid wil roken minder aantrekkelijk maken. Ook komen er vergoedingen in het basispakket voor stoppen-met-roken-programma’s (drie keer per jaar). Betalingen boven €3.000 mogen vanaf 1 januari niet meer contant; alleen pin/bankoverschrijving zijn toegestaan om witwassen tegen te gaan.

- Geldzaken in brede zin: Regels voor huurtoeslag veranderen waardoor meer mensen recht krijgen; verder stijgen gemiddeld lonen, huren en sommige gebruikskosten (postzegels, openbaar vervoer, boetes), terwijl zorgpremies omlaag en stroom goedkoper wordt.

Veel van deze aanpassingen zijn bedoeld om veiligheid, dierenwelzijn, transparantie en duurzaamheid te bevorderen, maar vragen ook praktische aanpassingen van huishoudens en bedrijven.