Dit theaterstuk over herdenken draait om de poëtische vraag: hoe te dansen met de mensen die er niet meer zijn?
In dit artikel:
Theatermakers Fleur van den Berg en Gerben Vaillant maken met Out of focus voor Theater Na de Dam een performatieve poging om de vraag te onderzoeken: hoe danst je met mensen die er niet meer zijn? De voorstelling, gemaakt vanuit hun achtergrond aan de mimeopleiding van de Amsterdamse Academie voor Theater en Dans, werkt als een veranderlijk, ‘levend’ monument dat niet vertellen wil maar ervaren: beelden en bewegingen worden schetsmatig opgebouwd, geschrapt en steeds weer bijgesteld — ook tijdens voorstellingsreeksen met publiek.
De makers twijfelden aanvankelijk aan de opdracht: herdenken is een groot en beladen thema en zij werken liever reflectief dan reactief op actuele gebeurtenissen. Toch grepen ze de kans aan om niet politiek-analytisch of historisch verhalend te werk te gaan, maar juist persoonlijk en lichamelijk. Centraal staat de grens tussen aanwezigheid en afwezigheid en de vraag naar het bestaansrecht van wie is weggevaagd — vertaald naar het niveau van kleine bewegingen: een armzwaai, een stap, een ademhaling. Zoals Vaillant zegt: door met het lichaam te denken en te spelen, ga je meer voelen; Van den Berg voegt eraan toe dat “de doden een stem geven en eren” ook via muziek en dans mogelijk is.
Out of focus bevat intieme, kwetsbare scènes waarin performers de suggestie wekken dat er meerdere lichamen of stemmen achter hen meekomen; dat verandert hun concentratie en creëert bij toeschouwers een ongrijpbare aanwezigheid. De makers benadrukken dat het stuk niet zozeer een herdenking is, maar een monument dat elke avond verschuift met de energie van publiek en spelers. Ook de dynamische werkwijze — continu schetsen en herzien — weerspiegelt dat idee van openheid en beweging.
Out of focus is te zien op 2, 4, 6 en 7 mei in Frascati (Nes 63) als onderdeel van Theater Na de Dam. Het past binnen een oeuvre van beeldende, compositiematig opgebouwde voorstellingen van Van den Berg en Vaillant die eerder werkten aan On Almost Every Page (2024) en On Smoke and Airconditioning (2025). Het volledige programma van Theater Na de Dam is online beschikbaar.