Dirigent en organist Sander van den Houten pinkt soms een traantje weg als 'zijn' jongens zingen

In dit artikel:

De 39-jarige Sander van den Houten combineert een druk bestaan als organist en dirigent met zijn gezinsleven. Sinds 2017 is hij organist in Den Haag en daarnaast begeleidt hij kerkdiensten in de Broederkerk in Kampen, waar hij ook het Kampen Boys Choir dirigeert. Hoeveel uur hij per week met muziek bezig is, weet hij niet: zelfs tijdens het wielrennen denkt hij aan concertprogramma’s, repetities en organisatorische zaken. Dankzij zijn grote energie en geringe podiumzenuwen kan hij jaarlijks bij ongeveer 150 concerten, repetities en begeleidingen betrokken zijn.

Van den Houten geniet niet alleen in de zomer, maar het hele jaar van orgel- en koormuziek. Hij heeft inmiddels veel bijzondere instrumenten bespeeld, waaronder die in St Paul’s Cathedral in Londen en de Stephansdom in Wenen. Vooral het Haagse drieklaviersorgel uit 1762, dat hij “tante Bätz” noemt, mist hij wanneer hij op vakantie is. De combinatie van de klank van het orgel en de kerkruimte maakt het instrument voor hem bijzonder geschikt voor muziek uit uiteenlopende stijlperiodes. Tijdens concerten wil hij luisteraars verrassen met verschillende registraties en hen emotioneel raken.

Ook in de Haagse gemeente speelt hij een bredere rol dan alleen het orgel bespelen. Hij denkt mee over de liturgie en adviseert over de keuze en moeilijkheidsgraad van liederen. Na de zegen blijven kerkgangers doorgaans zitten voor zijn orgelspel, dat bestaat uit improvisaties en minstens twee composities uit de orgelliteratuur. Hij waardeert zowel complimenten als kritische reacties van gemeenteleden.

De lutherse liturgie spreekt hem sterk aan. Volgens Van den Houten vormt de combinatie van Kyrie, Gloria, Schriftlezingen, psalmen, liederen en het gezongen Credo een rijke en inhoudelijk samenhangende dienst. Hij denkt dat meer bekendheid met deze traditie de kerk mogelijk meer bezoekers zou opleveren. Tegelijkertijd benadrukt hij dat hij ook graag de hervormde diensten in Kampen begeleidt.

Een hoogtepunt was de reis met het Kampen Boys Choir naar Engeland, waar het koor evensongs zong in Westminster Abbey en de kathedraal van Canterbury. De eeuwenoude kerken, de teksten en de zuivere jongensstemmen maakten hem regelmatig emotioneel. De optredens verliepen niet allemaal vlekkeloos: vermoeidheid, hitte en heimwee beïnvloedden de eerste uitvoering. Door streng op te treden en de jongens scherp te houden, zag hij de kwaliteit daarna sterk verbeteren. Vooral het laatste optreden was volgens hem subliem. In de repetities werkt hij aan zanghouding, concentratie en het betrouwbaar zingen van hoge noten. Het dirigeren van jongens vraagt een andere aanpak dan het werken met volwassenen, maar hij geniet van hun humor, competitiedrang en sociale verbondenheid.

Door concerten en diensten is Van den Houten vaak ’s avonds en in het weekend weg. Om tijd met zijn gezin te maken, plannen ze jaarlijks meerdere vakanties en zoeken ze bewust gezamenlijke activiteiten. Overdag is hij op enkele vaste dagen wel thuis voor zijn kinderen. Een stabiel thuisfront helpt hem naar eigen zeggen om zijn volle agenda vol te houden.