Deze regeringscrisis is "gigantische déjà vu" van vorig jaar: "De Wever mist de creativiteit van Dehaene"

In dit artikel:

De federale begrotingsonderhandelingen zijn op 12 oktober 2026 opnieuw vastgelopen, vrijwel op dezelfde manier als een jaar eerder. Premier Bart De Wever (N-VA) en vicepremier Frank Vandenbroucke (Vooruit) spreken opnieuw over een uitzonderlijk moeilijke begrotingsopdracht en waarschuwen voor de gevolgen van verder uitstel. De Wever stelt dat de welvaartsstaat en de overheidsfinanciën zonder ingrepen ernstig in gevaar komen.

De regeringspartijen botsen over grotendeels dezelfde maatregelen: besparingen bij de overheid en in de gezondheidszorg, een btw-hervorming en extra belastingen voor vermogende burgers. Vooral MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez verzet zich tegen de btw-plannen. Omdat er geen akkoord is, wordt de State of the Union van 13 oktober geschrapt. De Wever wil bovendien niet terugvallen op voorlopige twaalfden, waarbij de overheid tijdelijk volgens de vorige begroting werkt. Zijn kabinet waarschuwt voor de financiële gevolgen daarvan en benadrukt dat snel een geloofwaardig saneringsplan nodig is.

Politoloog Dave Sinardet (VUB/UCLouvain) noemt de situatie een sterke déjà vu. Volgens hem blijft De Wever vasthouden aan dezelfde onderhandelingsmethode, hoewel voorspelbaar was dat Bouchez niet zou toegeven op de btw. Een compromis zoals vorig jaar, waarbij de btw beperkt werd aangepast, lijkt volgens Sinardet nauwelijks haalbaar: die oplossing bleek toen onwerkbaar en werd uiteindelijk afgevoerd.

De premier zou daarom een creatieve uitweg of extra druk van buitenaf nodig hebben. Een tussenkomst van koning Filip, zoals vorig jaar, behoort tot de mogelijkheden; zelfs een ontslag dat de koning in beraad houdt, zou de crisissfeer kunnen versterken. Sinardet vermoedt dat De Wever vooral wacht op druk van de financiële markten of een andere externe gebeurtenis. Een verlaging van de kredietrating bleef voorlopig echter uit, waardoor de urgentie volgens hem onvoldoende is toegenomen.