Deze Amsterdamse studenten zijn de dronepiloten van de toekomst: 'Ik denk dat mensen het besturen wel onderschatten'
In dit artikel:
Bij het MBO College Airport van het ROC van Amsterdam is de eerste groep gestart met de driejarige opleiding drone operations specialist; vanaf september bieden ten minste acht mbo-scholen in Nederland deze opleiding aan, onder meer in Rotterdam, Groningen en Tilburg. De studenten voeren praktijklessen uit op Vliegkamp Valkenburg in Katwijk omdat rond Schiphol strenge regels gelden en in Hoofddorp maar één drone tegelijk mag vliegen.
Praktijk en precisie vormen het hart van de opleiding. In Katwijk oefenen studenten als Mattijs Delena (22) en Kaidin Mol (19) met het sturen van drones tussen pionnen, het anticiperen op windvlagen en het richten van camera’s; Mol: “Als ik druk ben in mijn hoofd, ga ik vliegen.” De training vraagt continu aandacht voor omgeving en regels: vogels, verkeer en veranderende weersomstandigheden beïnvloeden elke vlucht. Buitenlocaties variëren van het IJ en Katwijk aan Zee tot opdrachten bij bijvoorbeeld een verlaten ziekenhuis of zelfs vluchten naar België.
Het curriculum gaat verder dan pilotenvaardigheid. De opleiding besteedt veel aandacht aan wet- en regelgeving (drones gelden sinds 2020 in veel gevallen als vliegtuigen in het luchtruim), meteorologie, ethiek, risicoanalyses, beeldverwerking en het opstellen van rapporten. Studenten leren ook hoe ze commerciële opdrachten binnenhalen. Opleidingshoofd Edwin van de Hee benadrukt dat een los brevet van een particulier instituut geen garantie is voor een goede piloot; de mbo-opleiding wil breed inzetbare professionals afleveren.
De vraag naar dronepiloten komt van uiteenlopende partijen: Defensie wil fors investeren in onbemande systemen en verdediging tegen vijandelijke drones, Rijkswaterstaat gebruikt drones voor inspecties, de ANWB voert sinds 2021 medische vluchten uit en commerciële spelers in film en mogelijke bezorgdiensten zoals Amazon tonen interesse. Luchtmachtgeneraal Onno Eichelsheim noemde in de media de wens om circa duizend mensen voor drone-eenheden aan te trekken en Nederland een voortrekkersrol in Europa te laten spelen. Dat heeft invloed op het onderwijsaanbod: er is al een convenant tussen Defensie en het mbo en verkorte trajecten trekken hobbyisten aan, maar Van de Hee ziet op termijn mogelijk aparte defensiegerichte routes vanwege andere eisen.
Stage- en loopbaanperspectieven lopen uiteen. Studenten doen stages bij bedrijven of bij Defensie, waar taken kunnen variëren van reparatie en testen tot uitvoerende opdrachten. Sommige deelnemers willen niet aan militaire toepassingen meewerken en mikken op hulpdiensten, commerciële film- of inspectiewerkzaamheden of medische logistiek. De opleiding trekt momenteel vooral mannen; van de eerste lichting is slechts één studente vrouwelijk, al verwacht men bij toekomstige instroom wat meer diversiteit. Voor het komende studiejaar zijn al 35 aanmeldingen binnen.
Kortom: met toenemende toepassingen en politieke aandacht voor onbemande vliegtuigen groeit de behoefte aan professioneel opgeleide dronepiloten. De nieuwe mbo-opleidingen combineren vliegvaardigheid met juridische, technische en ethische kennis om studenten klaar te stomen voor civiele en mogelijk ook defensiegerelateerde taken in een sterk gereguleerd luchtruim.