Deze Amsterdamse ouders deelden hun schermtijden: 'Het is gewoon veel te veel'
In dit artikel:
In een klein onderzoek van Het Parool gaven negen Amsterdamse ouders eind februari inzicht in hun telefoongebruik en de populairste apps. Gezamenlijk kwamen zij dat weekgemiddelde uit op ongeveer 5 uur en 2 minuten per week; dat ligt nauwelijks onder het gemiddelde van hun tienerkinderen uit een eerder jongerenpanel (ongeveer 5 uur en 27 minuten in november). Individuele verschillen waren groot: zo zat moeder Willemijn Weessies (51) bijna negen uur op haar telefoon in die week, terwijl op de rustigste dag iemand maar 1 uur en 12 minuten gebruikte; de piekdag was zaterdag met maximaal 13 uur en 37 minuten.
Ouders rechtvaardigen veel van hun schermtijd als functioneel: nieuwsapps, LinkedIn en AI-tools zoals ChatGPT worden genoemd als middelen voor werk, informatie of professionele inspiratie. Voorbeelden zijn Asha Ramnathsing (60), die social media vooral gebruikt voor vakinhoudelijke video’s en nieuws uit India, en beeldend kunstenaar Inge van der Ven (52), die tien uur met ChatGPT werkte voor teksten, begrotingen en subsidieaanvragen. Tegelijk geven meerdere ouders aan dat het gebruik ook uit gewoonte of afleiding ontstaat en dat ze daardoor moeite hebben met concentratie of slaap — Zakia Khamlichi (37) vult bijvoorbeeld nachtelijke uren met winkelen en luisteren.
De generatieverschillen zijn zichtbaar in de app-keuze en communicatiestijl: ouders besteedden collectief veel tijd aan WhatsApp (33 uur en 15 minuten) en Facebook (31 uur en 4 minuten), terwijl jongeren vooral op Snapchat actief zijn en Facebook nauwelijks gebruiken. YouTube (18 uur en 7 minuten) en puzzelapps verschenen ook veel in het oudergebruik.
Binnen gezinnen lopen de aanpak en regels sterk uiteen. Sommige ouders hanteren duidelijke grenzen: apps worden geblokkeerd of tijden ingesteld met behulp van oudercontrole zoals Qustodio, of sociale media zijn simpelweg verboden voor jongere kinderen. Andere ouders leggen vooral afspraken vast en voeren gesprekken over kritisch omgaan met online informatie — bijvoorbeeld door met tieners te bespreken waar meningen vandaan komen. Bij oudere kinderen is handhaving lastiger; ouders geven vaker meer verantwoordelijkheid en merken dat ze hun volwassen kinderen niet kunnen ‘policen’.
De deelnemers erkennen zowel de voordelen als de nadelen van veel telefoongebruik. Ouders waarderen toegang tot informatie en de praktische inzetbaarheid van apps, maar missen ook de rust van een telefoonloos verleden en zien negatieve effecten op concentratie en nachtrust. Veel respondenten hebben geprobeerd minder te schermen, zonder dat dat altijd lukt: gewoonten en de constante informatiestroom maken minderen lastig.
Kortom: in deze groep Amsterdamse ouders is telefoongebruik vergelijkbaar met dat van hun tieners, maar de motieven verschillen vaak — functioneel en werkgerelateerd versus sociaal en amusementsgericht — en ook de beheersing en maatregelen binnen gezinnen variëren sterk.