Denemarken woest, Trump ijskoud: Waarom de Amerikaanse claim op Groenland logischer is dan je denkt
In dit artikel:
Donald Trump heeft recentelijk openlijk gezegd dat de Verenigde Staten Groenland “absoluut nodig heeft”, wegens de strategische ligging en nationale veiligheid. Zijn uitspraak — gedaan in een interview met The Atlantic — zette de discussie over Amerikaanse interesse in het eiland scherp op de kaart, kort nadat Washington ook al grofgebekt had opgetreden rond Venezuela. Vanuit Trumpiaans oogpunt is het verwerven van Groenland geen imperialistische dwaasheid maar pure realpolitik: controle over een strategische Noordpoolpositie nu Rusland en China hun invloed omhoogschalen.
In Kopenhagen en Nuuk leidde het tot felle verontwaardiging. Deense premier Mette Frederiksen noemt de claim “absoluut nergens op” en wijst erop dat de VS geen juridische grond heeft voor annexatie en dat defensie en buitenlandse zaken onder Denemarken vallen. De Groenlandse premier Kim Kielsen bestempelt Trumps opmerkingen als “zeer onbeleefd en respectloos” en benadrukt dat Groenlanders zelf over hun toekomst moeten beslissen; ook andere Europese leiders, zoals de Finse president Stubb, maakten vergelijkbare opmerkingen.
De situatie is juridisch en politiek ingewikkeld. Groenland heeft intern zelfbestuur, maar wordt op het gebied van defensie en buitenlandse betrekkingen door Denemarken vertegenwoordigd. Tegelijk is er binnen Groenland een aanzienlijke stroming die streeft naar volledige onafhankelijkheid — een mogelijk openingspunt voor Washington. De berichtgeving wijst ook op signalen van verhoogde Amerikaanse druk, waaronder een provocerende socialmediapost van de vrouw van een Trump-adviseur met een ingekleurde Groenland-vlag en de tekst “Spoedig”.
De kernvraag die het artikel opwerpt: kan de VS met economische en veiligheidsbelofte(n) een aanbod doen dat Groenland en/of Denemarken niet kunnen weigeren, en wat betekent dat voor Europese morele verontwaardiging? De auteur plaatst Trumps stap tegenover Europese verontwaardiging en bepleit een leeswijzer van harde machtspolitiek in plaats van morele veroordeling. Opvallend is ook dat de tekst expliciet partijdig en wervend is, met oproepen tot steun voor de publicerende organisatie.