Defensie-expert Patrick Bolder over aankoop Patriot: We moeten loskomen van onze afhankelijkheid van Amerika

In dit artikel:

Defensie heeft dit jaar versneld een vijfde Patriot-luchtverdedigingssysteem aangeschaft en noemt het een belangrijke bijdrage aan de bescherming van Nederland en bondgenoten. Omdat Nederland eerder in 2025 al een Patriot kocht, verliep de aanschaf opvallend snel, en Defensie spreekt zelf van enthousiasme over de aankoop.

Patrick Bolder, voormalig 40 jaar bij de Koninklijke Luchtmacht en nu strategisch analist bij het Haags Centrum voor Strategische Studies (HCSS), noemt die keuze echter foutief. Hij pleit voor overstap naar een Europees alternatief, het Frans-Italiaanse SAMP/T-systeem, dat volgens hem vergelijkbare capaciteiten biedt. Tegelijk erkent hij praktische bezwaren: de Europese productiecapaciteit is beperkt, levertijden zijn lang en het omschakelen is duur omdat Nederland al decennialang personeel op de Patriot traint.

Bolder waarschuwt ook voor schaarste aan raketten. Door recente intensief gebruik — onder meer door de oorlog in Iran, aldus het artikel — kost het maanden tot jaren om reserves aan te vullen. Er wordt gewerkt aan een fabriek in Zuid-Duitsland die eind dit jaar PAC-2-raketten moet gaan produceren, maar de moderne PAC-3-raketten tegen ballistische dreigingen worden alleen in de Verenigde Staten gemaakt. Hoeveel raketten Nederland precies heeft, is niet openbaar; dat is volgens Bolder strategische informatie.

Tot slot wijst hij op de geopolitieke dimensie: aanhoudende afhankelijkheid van Amerikaanse wapens kan problematisch zijn als de VS-politieke koers onvoorspelbaar blijft. Tegelijk is er logistieke verwevenheid met Amerikaanse systemen (zoals de F-35), waardoor een snelle breuk complex en kostbaar zou zijn. Bolder: Nederland moet volgens hem op termijn loskomen van Amerikaanse hardware en beter inzetten op Europese leveranciers, maar erkent dat dat geen gemakkelijke of snelle stap is.