De wil lijkt bij de Amsterdamse politieke leiders aanwezig om uit die bestuurlijke bubbel te breken

vrijdag, 8 mei 2026 (12:48) - Het Parool

In dit artikel:

David Hielkema schetst in Republiek Amsterdam hoe de huidige coalitieonderhandelingen in de Stopera steeds minder alleen gaan over wethoudersposten, woningbouw en geld, en meer over de vraag wie de gemeentelijke ambtelijke organisatie bestuurt. Deze week zijn de echte onderhandelingen gestart, maar tegelijk schuift de discussie over het ambtelijk apparaat naar voren: directeuren hebben wensenlijsten ingediend om projecten te behouden, variërend van extra middelen voor zorg en energietransitie tot gebiedsontwikkeling.

De ambtelijke staf is in de afgelopen jaren meegroeid met nieuwe crises en politieke ambities; voor thema’s als klimaat, veiligheid en woningbouw zijn steeds meer teams en overleglagen ontstaan. Dat leidt tot stapeling van belangen binnen één project — denk aan stikstof, netcapaciteit, ecologie en sociale voorzieningen bij woningbouw — waardoor dossiers vaak vertragen en bewoners uit het zicht raken. Bestuurders ervaren frustratie omdat veel keuzes al zijn vastgelegd voordat ze op een wethoudersbureau belanden.

Voor partijen als D66 en Pro Amsterdam, die tempo willen maken, is de belangrijkste vraag tijdens de formatie: hoeveel regie heeft de politiek nog over het apparaat en welke afdelingen veranderen of verdwijnen? Met Pro-leider Zita Pels zoeken zij naar meer contact met stadsformateurs en inwoners en proberen ze minder te leunen op ambtelijke memo’s. De échte beproeving volgt na het akkoord: als bewoners merken dat besluiten sneller gaan, projecten minder vastlopen en de raad daadwerkelijk wordt meegenomen, is het plan geslaagd.