De VVD van Yeşilgöz krijgt een opstand van eigen prominenten over zich heen: 'Leden lopen weg', zegt Weekers

In dit artikel:

De VVD krijgt te maken met openlijke interne kritiek nu de partij niet langer de premier levert en haar machtspositie is kwijtgeraakt. Volgens oud-partijleider en oud-minister Ed Nijpels wordt de koers al jaren door een kleine groep bepaald en is verandering binnen de partij daardoor moeilijk. Zolang de VVD aan de macht was, bleef die onvrede volgens hem grotendeels binnenskamers.

De directe aanleiding is de kandidatuur van oud-staatssecretaris Frans Weekers om vanaf juni de VVD-fractie in de Eerste Kamer te leiden. Het partijbestuur had daarvoor al oud-minister Micky Adriaansens voorgedragen, maar Weekers stelt zich daartegenover kandidaat. Of hij in een debat met Adriaansens mag aantreden, was volgens het AD nog onzeker. VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans zegt dat iedereen zich vrij mag kandidaat stellen, terwijl de partijtop zich achter de schermen ongemakkelijk zou voelen.

Weekers ontkent dat hij partijleider Dilan Yeşilgöz persoonlijk aanvalt, maar vindt wel dat de VVD-koers is verwaterd en dat leden niet meer weten waar de partij voor staat. Hij krijgt steun van prominenten uit de vroegere VVD-top, onder wie Johan Remkes, Jan van Zanen, Halbe Zijlstra, Ankie Broekers-Knol en Fred Teeven. Zij verschillen wel van mening over de gewenste richting: Weekers wil geen partijen uitsluiten, terwijl Teeven vindt dat de VVD te veel naar links is opgeschoven en haar band met ondernemers verliest. Weekers was zelf in 2014 afgetreden als staatssecretaris van Financiën na problemen bij de Belastingdienst rond de toeslagen.

De interne strijd valt samen met een conflict over een miljonairsbelasting. De coalitiepartners D66 en CDA sloten woensdag zonder de VVD een akkoord met PRO en Volt over een extra heffing op vermogen. De VVD moet kiezen tussen het plan accepteren of de coalitie onder druk zetten. De partijtop besprak de kwestie woensdagavond op het ministerie van Defensie; de Tweede Kamer zou er donderdag over stemmen. Volgens oud-minister Henk Kamp is de VVD-koers helder, maar critici zien juist bewijs dat de partij haar positie tegenover de achterban niet meer kan uitleggen.

Ook oud-partijvoorzitter Eric Wetzels erkent dat de interne democratie onder druk staat, al wijt hij de opstand vooral aan tegenvallende peilingen. De kritiek van de oud-prominenten maakt duidelijk dat binnen de VVD niet alleen de electorale resultaten, maar ook de manier waarop de partij wordt bestuurd en haar politieke identiteit ter discussie staan.