'De oudere past op de kinderen, de jongere helpt met de smartphone: ik woon al vier jaar per ongeluk in het perfecte woongebouw'

In dit artikel:

Thomas van Leeuwen, die op zijn 38ste per toeval in een seniorencomplex trok, pleit in dit betoog voor veel meer meergenerationele woonvormen in Amsterdam. Hij wijst op de snelle vergrijzing: het aantal Amsterdammers van 65+ stijgt volgens de gemeente van 123.200 (1 jan. 2023) naar naar verwachting 190.500 in 2050. Gemeente en rijk investeren weliswaar flink in seniorenwoningen — Amsterdam bouwt veel ouderencoöperaties, in Amstel III komt een gebouw met 245 woningen voor 55-plussers en het kabinet stelde 120 miljoen euro beschikbaar — maar Van Leeuwen vindt dat de aanpak te vaak leeftijdsgroepen apart huisvest.

Aanvankelijk was hij niet toegelaten omdat het complex bedoeld was voor 55-plussers, maar doordat bij oplevering te weinig inschrijvingen waren, kon hij met zijn partner en twee dochters (5 en 7) toch intrekken. Na vier jaar beschouwt hij die ervaring als leerzaam: toegankelijke woningen en voorzieningen (drempelloze appartementen, automatische deuren, stallingsruimte, gemeenschappelijke zaal) blijken praktisch voor jong en oud — kinderwagens, elektrische bakfietsen en verjaardagsbijeenkomsten profiteren evenzeer als rollators en scootmobielen. Bovendien ontstaan alledaagse vormen van wederkerigheid: oudere buurtgenoten passen op kinderen of delen ervaring, jonge bewoners helpen met technische vragen.

Van Leeuwen betoogt dat segregatie op buurtniveau weinig oplost omdat mensen elkaar vaker op gebouwniveau ontmoeten (bijvoorbeeld in de lift of gemeenschappelijke ruimte). Hij ziet meerwaarde in gebouwen waar generaties naast elkaar leven: dat levert informele zorg, efficiënter gebruik van gedeelde ruimten en meer sociale verbinding. Voorbeelden van zulke initiatieven bestaan wel, zoals het Rijpenhofje in de Jordaan en Osdorperhof in Nieuw‑West, en Nijmegen stimuleert al expliciet projecten met studenten, gezinnen en senioren onder één dak — maar zulke projecten zijn nog uitzondering en geen structureel onderdeel van de woonopgave in Amsterdam.

Erkenning van mogelijke fricties tussen leeftijden is er ook: verschillende levensstijlen kunnen wrijving geven, maar dat gebeurt ook tussen mensen van dezelfde leeftijd. Slim ontwerp, duidelijke afspraken en onderling begrip kunnen problemen beperken. Politiek en markt wijzen elkaar aan als verantwoordelijke: de politiek verwacht initiatief van ontwikkelaars en vice versa. Van Leeuwen doet een directe oproep aan de onderhandelaars van de Amsterdamse coalitie: kies voor een stadsbeeld waarin jongeren en ouderen elkaar ontmoeten en versterken in plaats van gescheiden te wonen.