„De komende twee maanden gaan we eerst aan de slag met levens redden"

In dit artikel:

In Zuid-Sudan is de humanitaire situatie volgens ZOA-hulpverlener Hooglander snel verslechterd. In de regio Oost-Aweil, waar hij sinds vorige week werkt, is de oogst grotendeels mislukt door uitzonderlijke droogte. Hoewel het normaal gesproken van mei tot november regent, is er al twee maanden geen neerslag gevallen. Sorghumplanten zijn verdord en de opbrengst is onvoldoende om gezinnen te voeden of inkomsten op te leveren. Hooglander vermoedt dat klimaatverandering en El Niño de kwetsbare regio extra hard raken.

Uit een eerste inventarisatie onder 75 huishoudens blijkt dat de meeste volwassenen maximaal één maaltijd per dag eten. Kinderen krijgen daarbij voorrang. Ook schoon drinkwater is schaars: er zijn te weinig handpompen en bestaande waterpunten moeten zowel mensen als dieren bedienen. Nieuwe putten zijn duur en moeilijk aan te leggen, omdat het grondwater diep zit. ZOA wil op langere termijn droogtebestendige landbouw ondersteunen, maar richt zich de komende maanden vooral op het redden van levens en verstrekt onder meer contant geld voor voedsel en medische zorg.

De hulpverlening staat echter zwaar onder druk. Het Wereldvoedselprogramma (WFP) kan sinds de sterke afbouw van de Amerikaanse ontwikkelingshulp via USAID begin 2025 nog maar ongeveer een derde van de vluchtelingen uit Sudan helpen. Hun rantsoenen zijn gehalveerd en zonder extra financiering wordt de voedselhulp in september mogelijk volledig stopgezet. In Zuid-Sudan lijden volgens het WFP al 7,8 miljoen mensen acuut honger. Door schaarste, hoge brandstof- en importkosten en inflatie is voedsel bovendien bijzonder duur.

De droogte komt boven op jaren van conflict. Oost-Aweil ligt nabij Darfur en ontvangt nog steeds mensen die de oorlog in Sudan ontvluchten. Hun komst vergroot de druk op de beperkte voedselvoorraden en veroorzaakt spanningen met de lokale bevolking. Volgens Hooglander raakt de veerkracht van inwoners uitgeput en worden de onderlinge verhoudingen grimmiger. Ook de geplande algemene verkiezingen van 22 december, de eerste sinds de onafhankelijkheid in 2011, zorgen voor onzekerheid in een politiek en economisch kwetsbaar land. Het is bovendien onduidelijk of ze eerlijk kunnen plaatsvinden of überhaupt doorgaan.