De ideale zomertemperatuur? Die blijkt hogere wiskunde

In dit artikel:

Deze zaterdag wordt het tropisch warm in Nederland, wat uiteenlopende reacties oproept van afzien tot genieten. Thermofysioloog Boris Kingma, verbonden aan TNO en de Copenhagen University, onderzoekt welke temperaturen als comfortabel en gezond worden ervaren en wanneer hitte schadelijk wordt. Volgens hem hangt dat niet alleen af van de temperatuur zelf, maar van meerdere factoren: lichaamsbouw en fitheid, kleding, wind, luchtvochtigheid, stralingskracht en mate van inspanning. Een temperatuur tussen 22 en 24 graden wordt als gemiddeld prettig en goed te verdragen beschouwd, terwijl hogere temperaturen het lichaam meer belasten.

Bij extreme hitte stroomt meer bloed naar de huid om warmte af te voeren, wat met name voor kwetsbare groepen zoals ouderen en mensen met zwakke organen een bedreiging kan vormen, omdat het hart en andere organen daardoor onder druk komen te staan. Toch gelooft Kingma niet dat de klimaatverandering grootschalige slachtoffers zal veroorzaken, mits mensen zich aanpassen. Hij benadrukt dat gedrag en kleding belangrijk zijn; bijvoorbeeld in Japan nemen werknemers bij warm weer informele kleding aan en in Zuid-Europa houdt men siësta om de hitte te vermijden. In Nederland wordt een dergelijke cultuurverandering minder waarschijnlijk geacht vanwege het kortdurende karakter van hittepieken. Kingma adviseert daarom vooral om verkoeling te zoeken, bijvoorbeeld in koele ruimtes of met airconditioning in de auto.

Voor kwetsbare en oudere mensen is het opzoeken van verkoeling echter niet altijd makkelijk, daarom is het nationale hitteplan van belang, dat hulp en waakzaamheid bij langdurige hitte stimuleert. Daarnaast is voldoende water drinken essentieel. Interessant is dat het niet per se de fysiek zwakste mensen zijn die het eerst door hitte worden getroffen; ook fitten kunnen door onderschatting van het risico in de problemen komen. Kingma benadrukt bovendien dat het voor een gezond lichaam goed is om af en toe blootgesteld te worden aan warm weer, omdat dit de fysieke veerkracht vergroot. Kortom, comfort tijdens hitte wordt bepaald door een combinatie van persoonlijke factoren en leefstijl, en aanpassingsvermogen is cruciaal om schadelijke gevolgen te voorkomen.