De huisarts komt nog maar half zo vaak aan huis als 15 jaar geleden

In dit artikel:

Nederlandse huisartsen bezoeken hun patiënten veel minder vaak thuis dan vijftien jaar geleden. In 2011 waren er ruim 207 visites per 1.000 ingeschreven patiënten; vorig jaar waren dat er 98. Vooral bezoeken van minder dan twintig minuten namen af, met 70 procent.

Een huisbezoek kan belangrijke signalen opleveren. De toestand van een woning of het feit dat iemand dagelijkse handelingen niet meer zelfstandig uitvoert, kan wijzen op lichamelijke of mentale achteruitgang. Ook vertellen patiënten in hun eigen omgeving soms gemakkelijker wat er speelt. Huisartsen David Schaap en Chris Nijdam zeggen echter dat de groeiende werkdruk zulke bezoeken steeds moeilijker maakt. Praktijken hebben meer patiënten en zorgvragen, terwijl een korte visite door reistijd al snel een half uur tot veertig minuten kost. Daar staat een vergoeding van 19,77 euro tegenover, terwijl een consult op de praktijk 13,18 euro oplevert en in dezelfde tijd meerdere patiënten kunnen worden gezien.

Naast werkdruk en tarieven kunnen ook veranderingen sinds de coronapandemie een rol spelen. Ouderen lijken vaker vervoer naar de praktijk te kunnen regelen en worden daar volgens huisartsen sterker toe aangemoedigd. Verder neemt een praktijkondersteuner ouderenzorg een deel van de bezoeken over; ruim vier op de tien praktijken hebben inmiddels zo’n medewerker. Deze bezoeken zijn niet in de cijfers verwerkt. De ondersteuning geldt bovendien vooral voor ouderen met extra zorgproblemen.

Onderzoeksinstituut Nivel ziet vooralsnog geen duidelijke aanwijzing dat de zorgkwaliteit door de daling achteruitgaat. Volgens onderzoeker Joost Vanhommerig wordt beter geselecteerd wie een visite echt nodig heeft. Huisartsen waarschuwen wel dat steeds meer verantwoordelijkheid bij mantelzorgers terechtkomt. Door de vergrijzing zijn er meer kwetsbare ouderen, terwijl minder mensen beschikbaar zijn om hen te helpen en opname in een instelling vaak pas mogelijk is wanneer thuis wonen vrijwel niet meer lukt.