De gemeente Amsterdam nam een verloederd pand over, verbouwde het vier jaar lang voor 160.000 euro en leverde het op in slechte staat
In dit artikel:
In een vervallen grachtenpand aan de Jacob van Lennepkade in Amsterdam-West escaleerde een jarenlange ruzie tussen eigenaar mevrouw Ritfeld (70) en de gemeente tot een openbare zaak. Ritfeld kocht het pand in 1991 als investering voor haar kinderen, maar al rond de eeuwwisseling gaf zij aan dat een gemeentegefinancierde renovatie slecht was uitgevoerd. In de decennia daarna liep het gebouw steeds verder achteruit: lekkende daken, houtrot in balkons, schimmel en open rioolleidingen op de begane grond waardoor stank en rattenoverlast ontstonden. Buren meldden gevaarlijke situaties; op een gegeven moment zakte een bewoner met een been door een balkon.
Omdat Ritfeld weigerde mee te werken aan herstelwerkzaamheden — zij wilde erkenning voor vroegere fouten en vertrouwde niet op nieuwe ingrepen — stapelde de gemeente vanaf 2018 dwangsommen op. Toen die zonder resultaat bleven, greep de gemeente in: in februari 2021 nam Amsterdam op grond van een sinds 2015 bestaande bevoegdheid het beheer van het pand over om direct gevaar te verhelpen. Het oorspronkelijke plan was kort en doelgericht: enkele maanden werk en daarna teruggave van de sleutels. In de praktijk liep het uit op een jarenlange, kostbare en moeizame operatie.
Wat misging: een bouwmanager schatte eerst circa twaalf weken, maar de gemeente stuitte op onverwachte gebreken — een bijna instortende muur die een stalen balk vereiste, verkeerd aangebrachte badkamers en een gescheurde hijsbalk die volgens een onafhankelijke inspecteur gevaarlijk was. Werklui werden bovendien soms niet binnengelaten door bewoners en de begane grond, die was opgeknapt maar leegstond, werd in april 2025 gekraakt. De renovatie nam in totaal ruim vier jaar in beslag en kostte meer dan €160.000.
Een onafhankelijke bouwinspecteur oordeelde dat veel onderdelen nog “zeer slecht” of “matig” waren uitgevoerd en dat de gemeente te hoog had begroot en gefactureerd; hij schatte dat minstens €50.000 aan kosten onterecht waren. Ritfeld voelde zich machteloos: zij had geen regie over de werkzaamheden maar werd financieel verantwoordelijk gehouden, waardoor beslag op haar AOW werd gelegd en familie moest bijspringen om betalingen te doen. Met hulp van haar kinderen schakelde ze uiteindelijk een advocaat in en betaalde — deels onder druk — het verschuldigde bedrag nadat een deel was kwijtgescholden.
De verhoudingen zijn nog niet opgelost: Ritfeld heeft een rechtszaak aangespannen en eist erkenning voor de fouten die zij de gemeente toerekent van twintig jaar geleden. De zaak illustreert hoe lastig en risicovol gemeentelijke beheerovernames zijn: zelden toegepast, technisch complex en maatschappelijk ingrijpend, met grote financiële en emotionele gevolgen voor particulieren en de overheid.