De beweging van Mona is gewoon een partij met een mona-marketingtruc

In dit artikel:

Mona Keijzer presenteert haar nieuwe initiatief als een ‘sociaal-conservatieve beweging’. Volgens de auteur is dat echter vooral een nieuwe rechtse partij in wording. Er is nog geen definitieve naam, programma of grote ledenbasis, maar Keijzer wordt wel gesteund door onder anderen Nicki Pouw-Verweij, Gouke Moes, Claudia van Zanten en Quinten Pluymaekers, directeur van een betrokken denktank. Het initiatief komt mede voort uit kringen rond Pieter Omtzigt en diens inmiddels verdwenen politieke project.

De auteur betoogt dat politici op rechts het woord ‘beweging’ steeds vaker als marketingterm gebruiken. Ook Geert Wilders, Thierry Baudet, Joost Eerdmans en de BoerBurgerBeweging presenteren hun organisaties volgens hem als bewegingen, terwijl ze in de praktijk vooral draaien om afzonderlijke leiders, partijen en electorale belangen. Zij zouden met het label authenticiteit, massa en maatschappelijke betekenis willen uitstralen, zonder dat die achterban daadwerkelijk bestaat.

Sociologisch gezien ontstaat een sociale beweging volgens de auteur niet doordat één politicus haar opricht. Zulke bewegingen groeien van onderop uit langdurige deelname, protesten, lokale groepen, netwerken en gedeelde doelen, vaak zonder centrale leiding. Voorbeelden zijn de milieu-, vrouwen-, klimaat- en dierenrechtenbewegingen, maar ook Black Lives Matter en MeToo. Of een initiatief werkelijk een beweging wordt, blijkt pas achteraf uit duurzame participatie, een gedeelde identiteit en aanhoudende collectieve actie.

Keijzers initiatief voldoet daar volgens de auteur niet aan. Het is top-down opgezet rond een kleine groep insiders uit CDA-, BBB- en denktankkringen en zal vermoedelijk uitmonden in een partij met Keijzer als lijsttrekker. De keuze voor ‘beweging’ zou vooral bedoeld zijn om afstand te nemen van het negatieve imago van traditionele partijen, terwijl Keijzer eerder al van het CDA naar BBB overstapte. De auteur verwacht daarom geen wezenlijke vernieuwing, maar een nieuwe concurrent in de strijd om de rechtse kiezer. Hij noemt het initiatief een ‘fop-sociale beweging’ en voorspelt dat het project, ondanks Keijzers ambitie van dertig zetels, weinig kans van slagen heeft.