De Amerikaanse ambassadeur irriteert Zuid-Afrika

In dit artikel:

In maart veroorzaakte de pas aangetreden Amerikaanse ambassadeur in Zuid-Afrika, Leo Brent Bozell III, opschudding tijdens zijn eerste openbare toespraak in Hermanus. Bozell — een conservatieve media-figure en bondgenoot van president Trump — veroordeelde daar de kreet “Kill the Boer, kill the farmer” als haatzaaierij en negeerde eerdere Zuid-Afrikaanse rechterlijke uitspraken dat die leus in de context van de anti-apartheidsstrijd moet worden gezien. Hij bekritiseerde ook Zuid-Afrika’s betrekkingen met Iran en scherpte zijn kritiek aan op de hervormingswetgeving voor zwarte economische deelname (b‑bbee) en op grondexpropriaties zonder compensatie. Volgens Bozell had Washington al meerdere keren gevraagd om stappen op deze terreinen; Pretoria zou niet hebben gereageerd.

Zuid-Afrika’s minister van Buitenlandse Zaken, Ronald Lamola, eiste opheldering en benadrukte dat b‑bbee geen omgekeerd racisme is maar een grondwettelijk instrument om ongelijkheid aan te pakken. Bozell bood later zijn excuses aan en zei betreurd te hebben dat zijn opmerkingen de Zuid-Afrikaanse rechtspraak konden ondermijnen en afleidden van zijn intentie om constructieve betrekkingen te bevorderen.

De uitwisseling komt bovenop reeds bestaande spanningen — met name de door Zuid‑Afrika ingediende genocidezaak tegen Israël bij het Internationaal Gerechtshof (eind 2023), en de eerdere controverse rond Trumps beweringen over “witte genocide” en de daaropvolgende uitzetting van de Zuid‑Afrikaanse ambassadeur Ebrahim Rasool. President Ramaphosa kiest voorlopig voor terughoudendheid: er is nog geen nieuwe Zuid-Afrikaanse ambassadeur in Washington benoemd; de zaken lopen via een waarnemend gezant.