Dankzij de kioskfoto's van Tata Ronkholz weten we wat de mensen in Keulen en omstreken zoal kochten

In dit artikel:

Tata Ronkholz legde vanaf 1977 tot circa 1984 de kleine buurtwinkels van Keulen en het Ruhrgebied vast: de Büdchen, Spätis en Trinkhallen waar Duitsers buiten de openingstijden van supermarkten terechtkunnen. Een foto uit 1983 toont een Trinkhalle aan de Mehrheimer Strasse 294 in Keulen, met een raam en het kaartje "Bitte klopfen! Bin im Lager". Uitbaters Regina en Willy Schier adverteren wat ze verkopen — snoep, bier, ijs, maar ook frituursnacks en gebraad — en er staat een automaat met kauwgom en sigaretten voor als het echtpaar er niet is.

Ronkholz onderscheidt in haar beelden twee kiosktypes: ruime winkeltjes waar je naar binnen loopt tussen kratten bier en krantenkoppen, en compacte verkoopramen waar je van buiten bestelt. Belangrijker dan de waren is voor haar de sociale functie: deze plekken zijn buurtpunten waar de eigenaar de gewoontes en relaties van vaste klanten kent en zo deel uitmaakt van het alledaagse stedelijke netwerk.

Ronkholz (geboren 1940 in Krefeld) werkte aanvankelijk als meubel- en industrieel ontwerper en werd in 1978 leerling van Bernd Becher aan de kunstacademie Düsseldorf. Haar zwart-witfotografie werd vaak in één adem genoemd met de Bechers, die het industriële erfgoed typologiseerden. Ronkholz zelf zag echter een andere insteek: waar de Bechers neigden naar sculpturale en geometrische verwijzingen, zocht zij de "beminnelijkheid van het alledaagse" — zoals ze zei: "Ich wollte das Büdchen um die Ecke in seiner ganzen Liebenswürdigkeit zeigen." Naast kiosken fotografeerde ze ook kappersramen, het havengebied (gedeeltelijk samen met Thomas Struth) en talloze winkel- en bedrijfsgevels, waaronder gedetailleerde etalages van behang- en tapijtwinkels.

De foto's van Ronkholz zijn nu te zien in Huis Marseille, en via Streetview blijkt het gebouw aan Mehrheimer Strasse 294 nog te bestaan — ooit huisvestte het een popcornzaak die al jaren gesloten is. Ronkholz’ beelden bewaren zo niet alleen een typologie van kleine winkels, maar een beeld van sociale omgang en buurtcultuur die anders snel verdwijnt.