Dakloze ouders van buiten de EU krijgen via hun Nederlandse kind voorrang op een woning, en het kabinet weet niet om hoeveel gezinnen het gaat

In dit artikel:

In een Kamerbrief die minister Mirjam Sterk (CDA) vrijdag verstuurde namens haar D66-collega’s voor Volkshuisvesting en Sociale Zaken, staat dat gemeenten dakloze gezinnen met minderjarige kinderen voorrang moeten geven bij de toewijzing van woonruimte. Daaronder vallen volgens de brief ook zogenoemde Chavez-gezinnen: gezinnen waarin een ouder van buiten de Europese Unie verblijfsrecht heeft gekregen via een minderjarig Nederlands kind.

De voorrang vloeit voort uit de Wet versterking regie volkshuisvesting. Die wet werd op 23 juni 2026 door de Eerste Kamer aangenomen en geldt sinds 1 juli gefaseerd. Gemeenten moeten hun urgentieregelingen uiterlijk op 1 januari 2028 aanpassen. Het kabinet kiest daarbij bewust voor huisvesting, zoals een woning of flexwoning, in plaats van uitbreiding van de maatschappelijke opvang, ondanks de grote schaarste op de Nederlandse woningmarkt.

De brief vermeldt geen aantal Chavez-gezinnen. Sterk erkent juist dat er onvoldoende gegevens zijn over de omvang en samenstelling van de groep. Voor alle dakloze gezinnen samen wordt in de toelichting op de wet een schatting van 4.400 tot 4.900 huishoudens genoemd in het eerste jaar, maar een afzonderlijke raming voor Chavez-gezinnen ontbreekt. Volgens de auteur kan deze onbekende groep daardoor voorrang krijgen op woningzoekenden die al jaren wachten.

De regeling is gebaseerd op het arrest Chavez-Vilchez van het Europees Hof van Justitie uit 2017. Dat arrest biedt een ouder van buiten de EU onder voorwaarden een afgeleid verblijfsrecht wanneer vertrek gevolgen kan hebben voor een minderjarig Nederlands kind. De overheid moet die gevolgen onderzoeken, ook als de Nederlandse ouder voor het kind kan zorgen. Volgens eerdere Kamerbrieven leidde het arrest in 2018 al tot ongeveer 1.930 toegekende verblijfsrechten, inclusief oudere zaken.

De brief verwijst daarnaast naar maatregelen tegen schijnerkenningen, waarbij kinderen mogelijk alleen worden erkend om een verblijfsrecht of nationaliteit te verkrijgen. Volgens een Kamerbrief van april 2026 steeg het aantal signalen bij de IND van enkele tientallen per jaar naar circa 250 in 2024 en ongeveer 410 in 2025. De IND meldde onder meer een persoon die 25 kinderen had erkend. Het kabinet noemt dergelijk misbruik van publieke voorzieningen oneigenlijk, maar benadrukt niet dat elk Chavez-gezin frauduleus is.

Om dakloosheid onder deze gezinnen te voorkomen, onderzoekt het kabinet verder of mensen vóór hun komst beter kunnen worden geïnformeerd over de schaarste aan woonruimte. De auteur van het artikel bekritiseert dit beleid fel en stelt dat Nederlandse starters en andere woningzoekenden hierdoor worden verdrongen. Die conclusie en de oproep om migrantenvoorrang af te schaffen zijn de politieke duiding van de auteur, niet een neutrale vaststelling uit de Kamerbrief.