D66-voorstel om eenmanspartijen als PVV te verbieden heeft zicht op Kamermeerderheid

In dit artikel:

D66 werkt aan een wetswijziging die politieke partijen verplicht een ledenstructuur te hebben en hun partijprogramma, kandidatenlijsten en koers door die leden te laten vaststellen. Het amendement, dat naar verwachting deze lente in de Tweede Kamer bij de behandeling van de Wet Politieke Partijen aan de orde komt, is bedoeld om intern democratische controle van partijen af te dwingen.

De maatregel raakt vooral de PVV van Geert Wilders, die formeel geen leden kent en waarbij Wilders zichzelf als enig lid heeft geregistreerd. In de Kamer groeit echter steun voor het plan: D66, GroenLinks-PvdA, CDA, Partij voor de Dieren, ChristenUnie en Volt (samen goed voor 71 zetels) staan positief tegenover de verplichting, waarmee een minimale meerderheid in zicht komt. De VVD kan de steun verder verbreden — partijleider Dilan Yesilgöz heeft zich eerder positief uitgelaten — maar binnen de VVD bestaat discussie. Veel partijen willen eerst een advies van de Raad van State afwachten.

Initiatiefnemer Joost Sneller benadrukt dat de maatregel voor alle partijen geldt en ziet parallellen met wettelijke verplichtingen voor medezeggenschap in het bedrijfsleven. CDA-leider Bontenbal en Kamerlid Tseggai (GroenLinks-PvdA) zeggen dat interne democratie noodzakelijk is en dat kiezers het recht moeten hebben lid te worden van hun partij. Critici wijzen erop dat de PVV zichzelf kan uitsluiten als zij de voorwaarden niet wil accepteren. Het voorstel zou de machtsverhouding binnen partijen kunnen veranderen en zet een standaard voor transparantie en verantwoording in de Nederlandse partijpolitiek.