D66-minister houdt ON!-dossier gesloten tot na besluit over intrekking erkenning

In dit artikel:

Minister Rianne Letschert (D66) geeft de Tweede Kamer voorlopig geen aanvullende documenten of inhoudelijke toelichting over haar voornemen om Ongehoord Nederland (ON!) uit het publieke omroepbestel te verwijderen. Dat blijkt uit haar antwoorden op 55 Kamervragen van FVD-Kamerlid Pepijn van Houwelingen, die op maandag 2 november zijn verstuurd. Volgens Letschert loopt de procedure nog en moet ON! eerst de gelegenheid krijgen zich te verdedigen. Na haar definitieve besluit wil zij de Kamer uitgebreider informeren.

Van Houwelingen vroeg onder meer waarom ON! anders zou worden behandeld dan andere omroepen, of Letscherts kritiek op een uitzending over Adolf Hitler haar besluit heeft beïnvloed en of toezichthouders onafhankelijk en onbevooroordeeld hebben gehandeld. Letschert zegt dat de betreffende uitzending geen rol speelde. Haar voornemen is volgens haar gebaseerd op drie andere factoren: een negatief oordeel van het Commissariaat voor de Media over de bedrijfsvoering, een verzoek van de NPO om de erkenning in te trekken vanwege ernstige samenwerkingsproblemen en twee eerdere sancties van het Commissariaat.

De NPO verwijt ON! herhaalde schendingen van de journalistieke code, waardoor het vertrouwen tussen omroepen zou zijn verdwenen. Afzonderlijke uitzendingen vormen volgens de NPO niet rechtstreeks de grond voor intrekking, maar een terugkerend patroon kan wel gevolgen hebben voor de samenwerking. Letschert zegt dat persoonlijke uitspraken van de voorzitter van het Commissariaat geen rol spelen, maar geeft geen afzonderlijke inhoudelijke reactie op vragen over mogelijke vooringenomenheid.

Van Houwelingen wees ook op problemen bij BNNVARA, waaronder een Zembla-uitzending waarin berichten op X waren bewerkt en de conclusies van de commissie-Van Rijn over grensoverschrijdend gedrag bij De Wereld Draait Door. Letschert bevestigt dat BNNVARA de betreffende uitzending verwijderde en excuses aanbood. Of de omroep voor vergelijkbare overtredingen is bestraft, laat zij aan het onafhankelijke Commissariaat over. Ze verwerpt de suggestie dat met twee maten wordt gemeten.

De minister licht evenmin toe welke verbeteringen ON! heeft doorgevoerd, waarom lichtere maatregelen niet zouden volstaan, welke gevolgen het besluit heeft voor medewerkers en kijkers of welke contacten er tussen haar ministerie, de NPO en het Commissariaat zijn geweest. De beslisnota van 30 oktober maakt duidelijk dat het achterhouden van die informatie bewust gebeurt zolang de procedure loopt.

ON! kan op 11 november mondeling bezwaar maken. Daarna kan Letschert definitief beslissen. Als zij de erkenning intrekt, kan de omroep ruim twee jaar vóór de geplande einddatum van 2028 uit het bestel verdwijnen en mogelijk direct niet meer uitzenden. ON! bereidt juridische stappen voor en kan om een voorlopige voorziening vragen. Een eerdere poging tot verwijdering mislukte in 2023, maar Letschert baseert haar nieuwe voornemen op aanvullende bevindingen en sancties, waaronder boetes wegens belangenverstrengeling en het niet naleven van het redactiestatuut.