Cultureel Italië verzet zich tegen Meloni's sabotage

woensdag, 21 januari 2026 (12:15) - De Groene Amsterdammer

In dit artikel:

Op het Venetiaanse Campo San Fantin, pal voor het wereldberoemde operahuis La Fenice, deelden bezoekers tijdens het oudejaarsconcert kleine gouden speldjes uit: een vioolsleutel die in een hart krult — bedoeld als symbool voor kunst en waardigheid. Het speldje groeide snel uit tot een landelijk protestteken tegen het culturele beleid van de regering-Meloni, dat veel culturele instellingen in Italië bedreigd doen voelen.

De aanleiding is de omstreden benoeming van de 35-jarige Beatrice Venezi tot artistiek directeur en chef-dirigent van La Fenice op 22 september vorig jaar. Sindsdien voert het orkest van La Fenice onder meer een flashmobconcert op het plein — waarbij onder meer het Italiaanse volkslied en Verdi’s Va’ pensiero klonken — en staakte het de normale activiteiten; de feestelijke seizoenspremière met Wozzeck op 17 oktober ging niet door. Muzikanten, opiniemakers en het publiek uiten al maanden hun verzet.

Venezi geniet expliciete steun van premier Giorgia Meloni en wordt politiek gelinkt via haar vader, Gabriele Venezi, die een bekende figuur zou zijn binnen de extreemrechtse groepering Forza Nuova. Critics wijzen erop dat Venezi’s artistieke loopbaan relatief kort is, maar dat haar benoeming past in een breder patroon van culturele bezetting door partijen aan de rechtse flank. De zaak wordt gezien als een strijd om de toekomst van cultuurinstellingen in Italië en om de onafhankelijkheid van kunst tegen politieke beïnvloeding.