Crisis op Cuba groter dan ooit, 'nieuwe vonk kan tot revolutie leiden'
In dit artikel:
Cuba verkeert in een diepe, zichtbare crisis: al maanden zijn er tekorten aan brandstof, waardoor het verouderde elektriciteitsnet en het openbaar vervoer niet meer betrouwbaar functioneren. Dat belemmert de distributie van voedsel en water, medicijnen zijn schaars en routinematige stroomstoringen zijn aan de orde van de dag. Veel bewoners zoeken met lege flessen lopend of per fiets naar water in andere plaatsen.
De situatie wordt mede toegeschreven aan een olieboycot van de Verenigde Staten onder president Trump en aan het wegvallen van steun van bondgenoten zoals Venezuela. Internationale hulppogingen zijn zichtbaar: uit Mexico vertrokken schepen met noodhulp en er is sprake van een activistenvloot onderweg naar Havana. Er waren berichten dat Rusland een olietanker stuurde, maar die koerswijzigde volgens The New York Times.
Er ontstaan twee Cubaanse werelden: wie geld heeft, ontkomt vaker aan de ergste gevolgen — in welvarende wijken zijn stroomuitval en waterschaarste minder dramatisch — terwijl de meerderheid steeds vaker maaltijden overslaat. Human Rights Watch en de Verenigde Naties waarschuwen voor maatschappelijke ontwrichting die ook scholen en gezondheidszorg raakt.
De Cubaanse Nederlander en filmmaker Yuribert Capetillo Hardy volgt de situatie via familie op het eiland. Hij zegt dat veel mensen creatief zijn geworden en kopen wat er beschikbaar is; hij merkt daarnaast dat jongeren massaal vertrekken, de bevolking vergrijst en infrastructuur verwaarloosd is. Hardy twijfelt of de crisis zal leiden tot structurele hervormingen, omdat de regering volgens hem de laatste jaren vooral prioriteit gaf aan het toerisme in plaats van aan de eigen bevolking.
Hoewel grootschalig verzet uitblijft — veel mensen zijn uitgeput en ouderen zijn gewend aan het regime — nemen nachtelijke, kleinschalige protesten door jongeren toe. Die groeiende betrokkenheid geeft volgens Hardy een sprankje hoop op verandering: er is mogelijk een beginnende vonk die tot een bredere beweging zou kunnen uitgroeien.