Coronacommissie verhoort Amsterdamse burgemeester Femke Halsema en oud-politiechef Henk van Essen

In dit artikel:

De parlementaire enquêtecommissie corona verhoort in de vijfde week twee sleutelpersonen over de avondklok en de onrust die daarop volgde: maandag om 10.00 uur burgemeester Femke Halsema van Amsterdam en om 14.00 uur oud-korpschef Henk van Essen. De commissie wil boven tafel krijgen hoe de avondklok, die gold van januari tot eind april 2021, tot stand kwam, of die maatregel effect had en hoe bestuurders omgingen met de maatschappelijke weerstand en demonstraties tegen het coronabeleid.

Halsema wordt gehoord over haar rol als lokaal bestuurder tegenover landelijk beleid. Zij steunde eerder juist strengere maatregelen, zoals een mondkapjesplicht in 2020, maar vond de avondklok later te ver gaan en sprak achter de schermen haar bezwaar uit. Openlijk wilde ze het nationale gezag niet ondermijnen, omdat dat volgens haar een verkeerd signaal zou afgeven terwijl de samenleving al sterk verdeeld was. In Amsterdam zag ze hoe protesten tegen coronaregels, vooral op het Museumplein, steeds vaker escaleerden; de politie zette daar waterwerpers in en arresteerde honderden demonstranten.

Van Essen was vanaf het voorjaar van 2020 verantwoordelijk voor de Nationale Politie en moest met 65.000 agenten coronaregels handhaven. Onder zijn leiding trad de politie hard op bij demonstraties, onder meer op het Museumplein en tijdens de rellen in Rotterdam rond het 2G-beleid. Hij probeerde burgers eerst moreel aan te spreken, maar de handhaving leidde ook tot veel boetes en aanhoudingen: het Openbaar Ministerie beoordeelde vanaf maart 2020 ongeveer 180.000 overtredingen. De commissie onderzoekt nu of politie en politiek achteraf anders hadden moeten handelen.