Corona: een nieuwe fase van Europese en nationale sturing

In dit artikel:

De parlementaire enquête corona heeft inmiddels 38 van de 51 openbare verhoren achter de rug en ligt tot de zomerstop stil. In de laatste verhoren kwamen onder meer oud-minister Hugo de Jonge, Ferdinand Grapperhaus en RIVM-topman Jaap van Dissel aan bod. Zij verdedigden de zware coronamaatregelen als noodzakelijk op basis van de kennis die toen beschikbaar was, al klinkt er brede kritiek op onder meer de schoolsluitingen en de beperkte aandacht voor kinderen. De volgende verhoorweek begint op 24 augustus 2026 en daarna volgt de schrijffase; het eindrapport moet in het eerste kwartaal van 2027 naar de Tweede Kamer gaan.

In het artikel wordt verder betoogd dat de rol van de Europese Commissie in de coronacrisis in de enquête tot nu toe nauwelijks is uitgediept, terwijl Brussel volgens de auteur achter de schermen wel degelijk veel invloed had. Daarbij gaat het onder meer om het digitale EU-coronacertificaat, dat vrij reizen moest versoepelen en waarop Nederland zijn coronatoegangsbewijs baseerde, en om de gezamenlijke EU-vaccinaanpak. Ook wordt gewezen op het herstelprogramma NextGenerationEU, waarmee de EU voor het eerst op grote schaal gezamenlijk schulden aanging om lidstaten te financieren. Volgens de auteur heeft de crisis zo geleid tot meer Europese centralisatie, terwijl het Nederlandse kabinet het coronatoegangsbewijs bovendien als extra sturingsmiddel gebruikte om vaccinatie te bevorderen.