Convoi exceptionnel in Winschoten. Google wil uitbreiden en moet deze enorme schoorsteenpijp van Philips verplaatsen
In dit artikel:
In Winschoten wordt deze zomer een ruim vijftig meter hoge, gemetselde fabrieksschoorsteen rechtop verplaatst over enkele tientallen meters op het voormalige Philipsterrein. De ingreep is nodig omdat Google zijn datacenter daar wil uitbreiden; het aangrenzende perceel is in bezit van Qsil (de opvolger van Philips), dat een gespecialiseerd bedrijf heeft opgedragen de pijp te verplaatsen. Steenhuis Sloopwerken kreeg de klus om de omliggende gebouwen te slopen maar de schoorsteen te behouden.
Het monument stamt uit de periode dat Philips in 1972 op die locatie een glasfabriek opende, eerst voor zwart-wit televisiebeeldschermen en later voor kwartsbuizen en speciaal glas voor lampen. Google laat weten „een goede buur te willen zijn” en zegt in nauwe samenwerking met lokale bestuurders het behoud van de schoorsteen te ondersteunen; de verplaatsing maakt deel uit van procedures rond een mogelijke grondaankoop voor toekomstige datacenterinfrastructuur.
In maart verleende de gemeente Oldambt een omgevingsvergunning voor het bouwen van een nieuwe fundering en het verplaatsen van de karakteristieke pijp. Over de precieze afstand is niet veel vrijgegeven, maar duidelijk is dat de schoorsteen enkele tientallen meters verderop, vlak bij de spoorlijn Winschoten–Bad Nieuweschans, wordt neergezet. Het transport zal naar verwachting enkele uren duren en is spectaculair: het is zeldzaam dat zo’n hoge schoorsteen staand wordt verplaatst, vooral omdat de route in Winschoten een bocht bevat. Ter vergelijking: in Roosendaal werd eerder een soortgelijke pijp staand verplaatst over bijna 750 meter, toen over een rechte lijn.
De stap wordt toegejuicht door Stichting Fabrieksschoorstenen; er resten in Nederland nog zo'n zeshonderd van de eens tienduizend fabrieksschoorstenen, en de gemeente onderhoudt er meerdere. In de regio staan nog pijpen bij onder andere OZMI, Phaff, Gemaal Oostereinde en de voormalige brouwerij op de hoek Grintweg/Bovenburen. De actie in Winschoten is een voorbeeld van hoe industrieel erfgoed behouden kan worden terwijl ruimte wordt gemaakt voor moderne bedrijvigheid.