Bezorgde burgers verliezen rechtszaak over DigiD
In dit artikel:
Het kabinet heeft de verlenging van het contract met IT-leverancier Solvinity definitief ondertekend, ondanks herhaalde waarschuwingen van een meerderheid in de Tweede Kamer, ambtenaren en privacyexperts. Staatssecretaris Eric van der Burg (BZK) gaf op 27 maart goedkeuring voor een verlenging van twee jaar, waardoor het contract doorloopt tot augustus 2028. Zijn argument: op korte termijn is er geen haalbaar alternatief zonder de continuïteit en veiligheid van DigiD en aanverwante diensten in gevaar te brengen. Volgens het ministerie ontbreken de benodigde kennis en capaciteit om het platform zelf te beheren en zou overstappen naar een andere leverancier te veel tijd vergen.
De zorgen richten zich op de voorgenomen overname van Solvinity door het Amerikaanse bedrijf Kyndryl, bekend sinds november. Solvinity beheert onder meer de servers van DigiD, het nationale inlogsysteem met 16,6 miljoen gebruikers en ongeveer 645 miljoen aanmeldingen vorig jaar. Tegenstanders vrezen dat Amerikaanse autoriteiten toegang tot Nederlandse persoonsgegevens krijgen of zelfs kritieke systemen kunnen uitschakelen. Hoewel het fysiek uitzetten van buitenlandse diensten uitzonderlijk zou zijn, noemen experts het risico op afhankelijkheid en kwetsbaarheid bewezen.
Drie bezorgde burgers probeerden via een rechtszaak de contractverlenging te blokkeren; daarvoor werd via crowdfunding meer dan 50.000 euro ingezameld en kregen zij steun van deskundigen en (oud-)politici zoals Ferd Grapperhaus en Pieter Omtzigt. Ook de hoogste privacyambtenaar van BZK waarschuwde publiekelijk tegen de stap. Eind april nam de Tweede Kamer een motie aan die het kabinet oproept het contract ná 2028 niet te verlengen als Solvinity daadwerkelijk in Amerikaanse handen komt.
Er blijft echter een mogelijke afloop: het Bureau Toetsing Investeringen (BTI) van Economische Zaken onderzoekt of de overname nationale veiligheidsrisico’s met zich meebrengt; op basis van dat oordeel kan de minister in theorie de deal verbieden. Van der Burg kondigde aan de Kamer in juni te informeren over een nieuwe aanbestedingsroute zodat beheer op termijn zou kunnen verschuiven naar een andere cloudleverancier, en wees op opties om de overeenkomst tussentijds te ontbinden. Experten pleiten intussen voor een ‘Hollandse cloud’ om digitale autonomie en weerbaarheid tegen buitenlandse beïnvloeding te vergroten.