Commissie wil nieuwe EU-lidstaten 15 jaar 'onder toezicht', premier Moldavië toont begrip: "Maar we willen geen tweederangslid zijn"

In dit artikel:

De Europese Commissie wil voorkomen dat nieuwe lidstaten zich na toetreding ontwikkelen tot een nieuw Hongarije. Daarom overweegt ze een noodrem waarbij landen die de rechtsstaat of democratie afbreken, of niet loyaal meewerken aan EU-besluiten, maximaal vijftien jaar hun stemrecht kunnen verliezen. Ook wil de Commissie mogelijk de unanimiteitsregel afschaffen voor onder meer sancties en energiebelastingen.

De Moldavische premier Vasile Tofan heeft begrip voor die extra waarborgen, maar benadrukt dat zijn land geen tweederangslid wil worden. Moldavië vroeg in maart 2022, kort na de Russische invasie van Oekraïne, het EU-lidmaatschap aan. Het land staat onder druk van Rusland, dat invloed heeft in de afgescheiden regio Transnistrië en volgens Moldavië heeft geprobeerd verkiezingen te beïnvloeden.

Tofan wil de toetredingsonderhandelingen in 2028 afronden, zodat Moldavië in 2030 lid kan worden. Zijn regering werkt aan hervormingen van justitie en de aanpak van corruptie en neemt Europese regels over. Volgens Tofan is de huidige politieke generatie integer.

Moldavië telt 2,5 miljoen inwoners en is economisch armer dan de meeste EU-landen. Tofan zegt echter dat het land gemakkelijk te integreren is en een economische brug naar Oost-Europa en Oekraïne kan vormen. Hij profileert Moldavië bovendien als een land met lage belastingen en groeipotentieel.

De toetreding is allerminst zeker: alle huidige EU-lidstaten moeten unaniem instemmen. Daarom probeert Tofan steun te winnen bij Europese regeringen en publieke opinies, onder meer door zijn talenkennis en contacten met Europese politici. De EU moet uiteindelijk bepalen of Moldavië voldoende hervormd is én of de bestaande lidstaten bereid zijn een nieuw, relatief arm Oost-Europees land toe te laten.